Ի հեճուկս Կրեմլի, Զելենսկին ջերմ ընդունելության է արժանացել Վաշինգտոնում

ԱՄՆ կոնգրեսը պատրաստվում է 45 միլիարդի օգնություն տրամադրել Ուկրաինային

Դեկտեմբերի 21-ին Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին այցելեց Վաշինգտոն: Այցը լայն արձագանք գտավ միջազգային լրատվամիջոցներում: Դրան արձագանքեցին ռուսական, թուրքական, նաեւ հայկական լրատվամիջոցները: Նախքան այցի բովանդակությանն անդրադառնալը նշենք, որ դեկտեմբերի 21-ին լրացավ ռուսական զորքերի Ուկրաիան ներժուխուժման 300-օրը, որն իրականացվել էր այդ երկիրը 72 օրում ծնկի բերելու ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի առաջադրանքով: Հարկ է նշել, որ Զելենսկին ԱՄՆ ուղեւորվելու համար գնացքով մեկնել է Լեհաստան, որտեղից Վաշինգտոն հասել ամերիկյան ռազմաօդային ուժերի տրամադրած ինքնաթիռով, որին անվտանգության նկատառումներով թռիչքի ողջ ընթացքում ուղեկցել են ռազմական ինքնաթիռները:

Սա Զելենսկու ռուսական զորքերի ներխուժումից հետո արտասահման կատարած առաջին այցն է, որը արեւմտյան լրատվամիջոցները  գնահատում են որպես անակնկալ, իսկ ռուսականները` «հանկարծակի»: Նույնպես է գնահատվել նաեւ ՌԴ անվտանգության խորհրդի փոխնախագահ Դմիտրի Մեդվեդեւի դեկտեմբերի 20-21-ի այցը Պեկին, որտեղ նա մոսկովյան աղբյուրների վկայությամբ հանդիպել է Չինաստանի նախագահ Սի Ծինփինին, որ բանակցություններ վարի Ռուսաստան-Չինաստան ռազմավարական գործընկերությանն ու Ուկրաինայի հակամարտությանն առչվող հարցերի շուրջը:

Հակառակ մոսկովյան աղբյուրների, արեւմտյան լրատվամիջոցները Մեդվեդեւի այցը պայմանավորում են Ուկրաինայում շարունակվող պատերազմը «վերջնական ավարտին» հասնելու համար Չինաստանից ռազմական օգնություն ստանալու Կրեմլի հաշվարկներով: Թեեւ Պեկինը, չհաշված միջուկային զենք օգտագործելու Պուտինի սպառնալիքները, Ուկրաինա ներխուժելու համար Ռուսաստանին չի դատապարտել, , սակայն չի էլ արդարացրել վերջինի ռազմական օգնություն ստանալու հույսերը, սահմանափակելով դա քաղաքական աջակցությամբ: Մինչդեռ այդ օգնությունը խիստ անհրաժեշտ է Ռուսաստանին, այլապես նա անօդաչու ինքնաթիռներ գնելու խնդրանքով չէր դիմի Իրանին, ոչ էլ կպահանջեր Հյուսիսային Կորեայից, որ զենք վաճառի, նախապես իմանալով, որ վաճառելուց առաջ Փհենյանը պետք է հարցնի Պեկինին:

Ինչ խոսք, Չինաստանն էլ իր հաշվարկներն ունի, եւ անկախ ռազմավարական գործընկերության հանգամանքից, Ուկրաինայում Կրեմլի հաղթանակը առանձնապես չպետք է ոգեւորի նրան, որովհետեւ Պեկինին նախընտրելի տնտեսապես արդեն քայքայված Ռուսաստանը լինի նաեւ մեկուսացված միջազգային ասպարեզում, այլապես Հյուսիսային Կորեան չէր մերժի զենք տրամադրելու Մոսկվայի խնդրանքը:  

Համենայն դեպս, Զելենսկու այցը Վաշինգտոն կայացավ: Նրան Սպիտակ տանն ընդունեց նախագահ Ջոզեֆ Բայդենը, իսկ երեկոյան նա ելույթ ունեցավ ԱՄՆ Կոնգրեսում: Դա իբրեւ հանկարծակի բնութագրելիս ռուսական լրատվամիջոցները, մասնավորապես  News.ru -ն, պատճառաբանում էին, թե Զելենսկին, հասկանալով, որ «լուրջ հարված» է ստանալու, իսկույն «թռավ» ԱՄՆ: Սպիտակ տանը տեղի ունեցած Բայդեն-Զելենսկի հանդիպումից հետո, ի հեճուկս Մոսկվայի պարզվեց, որ վերջինի այցը իրականացվում է Ուկրաինայի դիմադրողականությունն ու պաշտպանությունն ամրապնդելու համար ԱՄՆ-ից ռազմական եւ ֆինանսական օգնություն ստանալու առաջահերթ նպատակով:

Ինչպես տեղեկացնում է «Ազատություն» ռադիոկայանը, ընդունելով Զելենսկուն՝ նախագահ Բայդենն ասել է, որ «հպարտությամբ է աջակցում Ուկրաինային» եւ համերաշխ է նրա` «արդարացի խաղաղության հասնելու ձգտումների հետ»: ԱՄՆ նախագահը վերստին դատապարտել է Ռուսաստանին Ուկրաինայի ենթակառույցները թիրախավորելու եւ նպատակներին հասնելու համար «ձմեռվա ցուրտը զենք» դարձնելու համար: Զելենսկին իր հերթին նշել է, որ մեծ պատիվ է Ապիտակ տանը հյուրընկալվելը, շնորհակալություն է հայտնել ԱՄՆ նախագահին, Կոնգրեսին եւ ժողովրդին Ուկրաինային ցուցաբերած աննախադեպ աջակցության համար:

Կողմերն այս խոսքերը կրկնել են հանդիպումից հետո հրավիրված մամուլի համատեղ ասուլիսում, որտեղ, ըստ ՀԼԸ ծՏՉՏրՑՌ-ի, Սպիտակ տան ղեկավարը նաեւ ասել է. «Նախագահ Պուտինը պատերազմն ավարտելու մտադրություն չունի, սակայն ԱՄՆ-ը պատրաստ է ուկրաինական ժողովրդին տրամադրելու պաշտպանության անհրաժեշտ բոլոր միջոցները»: Ինչպես «Sputnik»-ն է նշում, Բայդենը խոսել է նաեւ  Patriot զենիթահրթիռային համալիրներ տրամադրելու մասին, խոստանալով, որ կհոգա դրանց օգտագործման համար ուկրաինական բանակում համապատասխան կադրերի պատրաստման մասին:

Այդ նպատակով, ինչպես պետքարտուղար Էնթոնի Բլինքենն է նշել, Միացյալ Նահանգները հատկացնելու է 1.85 միլիարդ դոլար: Հարկ է նշել, որ ԱՄՆ-ի՝ Զելենսկու դիպուկ արտահայտությամբ «աննախադեպ ռազմական եւ ֆինանսական օգնությունը» դրանով չի սահմանափակվում: Խոսքը տվյալ դեպքում վերաբերում է ԱՄՆ Կոնգրեսի օրակարգում գտնվող 45 միլիարդ դոլարի օգնության լրացուցիչ փաթեթին է վերաբերում, ինչն արծարծվել է մամուլի համատեղ ասուլիսում, որին կիսապաշտոնական «Անադոլու» գործակալության գլխավորությամբ անդրադարձել են նաեւ թուրքական լրատվամիջոցները:

Դրանց հավաստմամբ, նախագահ Բայդենը խոսել է Ուկրաինային ամերիկյան օգնությունը շարունակելու Վաշինգտոնի պատրաստակամության մասին եւ շրջվելով Զելենսկու կողմը բառացի հայտարարել. «Պարոն նախագահ, մի անհանգստացեք, քանի դեռ Ուկրաինան կա, մենք կլինենք նրա կողքին»: Ի պատասխան Զելենսկին խոսել է Ուկրաինայի համար  Patriot  համալիրների կարեւորության մասին, ընդգծել երկրի օդային տարածքն անվտանգ դարձնելու անհրաժեշտությունը եւ շնորհակալություն է հայտնել իր երկրին լրացուցիչ 45 միլիարդ դոլարի օգնություն տրամադրելու ԱՄՆ Կոնգրեսի պատրաստակամության մասին:

Խնդիրը տվյալ պարագային սոսկ Կոնգրեսի պատրաստակամությունը չէ, այլեւ ԱՄՆ-ի արտաքին քաղաքականության ծրագրավորվածությունն ու միջազգային հեղինակությունը: Ակնհայտ է, որ հայտարարված օգնությունը չտրամադրելը կնշանակի լուրջ վնաս հասցնել այդ հեղինակությանը, հատկապես ԱՄՆ-ի պարագային, քանի որ իբրեւ միակ լիարժեք գերտերություն՝ ինքն է ուղղորդում միջազգային քաղաքականության ընթացքը:

ՀԱԿՈԲ ՉԱՔՐՅԱՆ

Թուրքագետ