Վ. ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Վրացական գինու մուտքը Ռուսաստան մի քանի տարի առաջ արգելվեց, իհարկեՙ նախ եւ առաջ քաղաքական դրդապատճառներով, սակայն սթափ հայացքը բավական էր հասկանալու, որ վրացիներն իրենց «վրացական գինով» հեղեղել էին ռուսաստանյան շուկան շատ ավելի մեծ քանակությամբ, քան ողջ Վրաստանի տարածքը խաղողի այգի դարձնելու դեպքում կքամվեր հարեւան երկրում:
Ասել է թե տեղի է ունեցել ամենապարզ ու չվերահսկվող խարդախություն, ընդ որումՙ ճիշտ այն մոտեցմամբ, ինչ մոտեցմամբ անհայտ ու հայտնի ծագման շատ կոնյակներ Հայաստանում են արտադրվում, թեեւ շատ գործարաններ ոչ միայն վաճառվող տարիքի սպիրտ չունեն, այլեւ Հայաստանում էլ խաղողի այդպիսի բերք չի լինում, որ այդքան կոնյակ արտադրվի:
Վրացիները խմիչքի հարցում առանց այն էլ ոչ մի տարբերություն ու որակի պահանջ չդնող ռուսաստանցիներին առատորեն մատակարարում էին չեղած այգիների չքաղված խաղողի մոգական ճանապարհով ստացված գինի, որի դեմը ռուսներն առան նախ քաղաքական դրդապատճառներից ելնելով, ապա նաեւ այն գիտակցմամբ, որ կեղծված ու խարդախ շատ խմիչք է վաճառվում Ռուսաստանում:
Ռուս-վրացական հարաբերությունները կարգավորվելու հուն են մտել, դրա շնորհիվ դեպի Ռուսաստան «հունն» է մտել նաեւ վրացական գինին, որն էլ հարուցել էր հայ գինեգործների մտահոգությունը, թե վրացական գինիները որակը բարձրացել է, գները` նույնպես, ինչն էլ դառնում է մրցակցային ռուսաստանյան շուկայում վաճառվող հայկական գինուն:
Սրան վրացական կողմից, վրացական իրականությանը շատ բնորոշ թունավոր-հակահայկական բնութագրումներով արձագանքել է «Թելավիի գինու մառան» ընկերության վերահսկողության խորհրդի ղեկավար Զուրաբ Ռամազաշվիլին: «Ինձ «հայկական գինի» հասկացություն ծանոթ չէ: Լսել եմ հայկական կոնյակի մասին, այն իսկապես ռուսաստանյան շուկայում իր տեղն ունի, բայց հայկական գինին հազվադեպ է հանդիպում անգամ խանութների ցուցափեղկերում», հայտարարել է մասնագետ ներկայացող վրացին:
Որ վրացի գինեգործ ներկայացողը հայկական գինու մասսայական ներկայացվածություն չի տեսել Ռուսաստանում, պիտի ոչ թե զարմացներ, այլ բացատրելի ներկայանար, քանի որ Հայաստանը, Վրաստանի նման, միլիոնավոր շիշ գինի արտադրել չի կարող, պարզապես այդքան խաղողի այգի չունի, ինչպես նաեւ չունի Վրաստանը, բայց «արտադրում» է: Մյուս կողմից, վրացի մասնագետի համար պետք է որ վատ ցուցանիշ լինի այն հանգամանքը, որ ինքը հայկական կոնյակի մասին միայն լսել է:
Ինչեւէ, նրա խոսքերով, «վրացական գինին ավելի բարձր որակ ունի, քան հայկական արտադանքը ու, բնականաբար, շուկա է մտնելու ավելի բարձր գնային հատվածում, քան այն, որում գտնվում է հայկական գինին»: Ավելին, ըստ Ռամազաշվիլու, վրացական գինին պատրաստվում է մրցել ավելի որակյալ գինիների հետ, «քան հայկական արտադրանքն է»:
Այս ամենը իրականում զավեշտի է նմանվում, քանի որ հարեւան կոչվող Վրաստանում հայերին ու հայկականին առնչվող գրեթե ամեն ինչ նման արձագանքի է արժանանում` գինուց սկսած մինչեւ տեղանուններ. այդ երկրի գինեգործը հայկական գինուն ծանոթ չէ, թեեւ ուղղակի ի պաշտոնե պետք է ծանոթ լիներ բոլոր լավ, անգամ վատ գինիներին, այդ երկրի արտգործնախարարն էլ ժամանակին անտեղյակ էր աշխարհագրությանը, երբ այդպես էլ «չմտաբերեց», թե որտեղ է Ջավախքը:
Մյուս կողմից, վրացական գինին իր որակական հատկանիշներով թեեւ կարելի է վատը չհամարել, սակայն իրողությունը, ֆրանսիացի մի լավ մասնագետի խոսքով, հետեւյալն է, որ ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Վրաստանում գինու արտադրությունը բավարար մակարդակի հասցնելու համար դեռ շատ անելիքներ կան: Իսկ ինչ վերաբերում է հայ-վրացական գինեգործական մրցակցությանը, ապա այս հարցում էլ շահող կարող է դուրս գալ վրացի գինեգործի տրամաբանությամբ ներկայացող հայկական գինին, եթե լինի ավելի էժան. ռուսները էժանը սպառում են արագ եւ շատ:
