ՀՀ ԳԱԱ Գ.Ս. Դավթյանի անվան Հիդրոպոնիկայի պրոբլեմների ինստիտուտի (ՀՊԻ) գիտաշխատողները պարզել են, որ Արարատյան դաշտում` ՀՊԻ-ի տարածքում, հիդրոպոնիկայում ու հողում մշակված մի շարք բանջարաբույսերի ու դեղաբույսերի բուսահումքը ռադիոանվտանգ է: Բուսահումքի գումարային -ռադիոակտիվությունը համապատասխանում է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կողմից սահմանված նորմին: Գիտափորձերը կատարվել են ՀՊԻ-ում, որը գտնվում է ՀԱԷԿ-ի ազդեցության 30 կիլոմետր շառավղով գոտում:
Ատոմային յուրաքանչյուր էլեկտրակայանի շահագործման ընթացքում էլեկտրաէներգիայի արտադրության ժամանակ ռեակտորներում առաջանում են մոտ 300 տարբեր բնական եւ արհեստական ռադիոակտիվ տարրեր: Դրանք կարող են թափանցել կենսոլորտ եւ մի քանի տասնյակ կիլոմետր շառավղով տարածվել ԱԷԿ-ի շուրջը: Գյուղատնտեսության մեջ ռադիոտարրերը ոռոգման ջրերի, հողի միջոցով տեղաշարժվում եւ կուտակվում են մշակաբույսերի մեջ: Գիտնականների ուսումնասիրությունները ցույց են տվել, որ ՀՊԻ-ի տարածքում հիդրոպոնիկայում ու հողում մշակված ներմուծված մի շարք բանջարաբույսերի՝ կծու պղպեղի, սիսեռի, ոսպի ու դեղաբույսերի՝ աշվագանդայի, նրբածաղիկ ռեհանի, դեղատու հազրեվարդի բուսահումքը ռադիոանվտանգ է եւ բուսահումքի ռադիոակտիվության մակարդակը համապատասխանում է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության կողմից սահմանված նորմին:
Բազմամյա ուսումնասիրությունների հիման վրա մշակվել են բույսերի համար ռադիոպաշտպանական առաջարկներ: Դրանց կիրառումը հիդրոպոնիկայում եւ ագրոհամակեցություններում հնարավորություն կտա ստանալու առավել ռադիոանվտանգ գյուղատնտեսական մթերքներ, դեղահումք: Հետազոտությունն իրականացվել է «Բուսահումքի գումարային ß -ռադիոակտիվությունն Արարատյան դաշտի բացօթյա հիդրոպոնիկ եւ հողային մշակության պայմաններում» բազային ծրագրի շրջանակներում:
ՍՏԵՓԱՆ ՊԱՊԻԿՅԱՆ
