Օրերս փաստաբանական համայնքն աղմակահարույց հերթական միջադեպի մասին բարձրաձայնեց: Փաստաբան Կարեն Ալավերդյանի պնդմամբ՝ մեղադրյալի աթոռին է հայտնվել այն բանի համար, որ փորձել է ոստիկանությունում փրկել պաշտպանյալին մի խումբ պարեկների ու ոստիկանների բռունցքների ու ոտքերի հարվածներից: Ավելին, ըստ նրա՝ պաշտպանյալին ծեծելուց հետո ոստիկանները նաեւ իրեն են բռնության ենթարկել: Այսքանից հետո իրավապահներն իրեն ու իր պաշտպանյալին են մեղադրանք առաջադրել խուլիգանության եւ պաշտոնատար անձի ծառայողական գործունեությանը խոչընդոտելու համար: Վերջին մի քանի ամսվա ընթացքում ոստիկական բաժանմունքում փաստաբանին բռնության ենթարկելու երկրորդ դեպքն է գրանցվում: Թեմայի վերաբերյալ «Ազգ»-ը զրուցել է փաստաբան Վարազդատ Հարությունյանի հետ:
– Ոստիկանության բաժանմունքում փաստաբանի նկատմամբ բռնություն գործադրելն իրավապահ համակարգի ծառայակիցների համար ասես նորմա է դարձել: Ինչի՞ հետեւանք է սա:
– Միջադեպին լավագույն գնահատականը տվել են փաստաբանական համայնքում՝ նշելով, որ վերադարձել ենք 1990-ականներ ու ամեն քայլափոխի հանդիպում կամ լսում ենք ոստիկանական բաժանմունքում հերթական ծեծի դեպքի մասին: Ակնհայտ է, չէ՞, որ բացահայտված եւ հրապարակված դեպքերի քանակն իրական դեպքերի թվի հետ հարաբերակցության մեջ չնչին թիվ է կազմում: Կարելի է, չէ՞, նաեւ պատկերացնել, որ Սարյան փողոցում, մարդկանց ու տեսախցիկների առջեւ մեկ հարվածով անձին գետնին տապալող ոստիկանն ինչերի է ընդունակ ոստիկանական մեքենայում կամ բաժանմունքում՝ կողմնակի աչքերից հեռու: Միանշանակ է, որ տեղի ունեցողն ուղիղ թողտվության արդյունք է: Բռնարար ոստիկանները քրեական պատասխանատվության անխուսափելիության պայմաններում չեն կարող այսպիսի վարք դրսեւորել:
–Եթե նախորդ միջադեպի մասով պատճաշ քննություն տարվեր, իրավական գործընթաց ընթանար, կկրկնվե՞ր դեպքը:
– Նախորդ դեպքը մոտ չորս ամիս առաջ է տեղի ունեցել, երբ ոստիկանության Էրեբունի բաժնում ծեծել էին երկու փաստաբանների: Այդ դեպքով փաստաբանների պալատի ճնշման արդյունքում՝ բռնարար ոստիկանների լիազորությունները դադարեցվեցին կամ կասեցվեցին, սակայն չորս ամիս է ինչ այդ պարզ գործի նախաքննությունը չի ավարտվում եւ, ըստ երեւույթին, տեղի է ունենում այսպես ասած՝ «գործի մաշեցման» պրոցես: Սրան զուգահեռ՝ տեսնում ենք, թե ինչպես է ընդամենը մի քանի օրում ավարտվում այն քրեական վարույթի նախաքննությունը, որտեղ տուժողը վարչապետի որդին է:
– Ոստիկանության «բարփոխման» սոուսի մեջ է նաեւ ոստիկանների՝ անչափահասների վրա ձեռք բարձրացնելը: Մոտ մեկ տարի առաջ պարեկը Վանաձորում էր անչափահասի ծեծել, մոտ տասն օր առաջ էլ Դիլիջանի՝ քրեականի պետի մասնակցությամբ սահմռկեցնող տեսանյութը ցնցեց բոլորիս: Սա՞ ինչի մասին է խոսում:
– Անչափահասներին ծեծելու դեպքերին իրավական գնահատական տալը նշանակում է ոչինչ չասել: Բնականաբար, անչափահասների նկատմամբ բռնություն գործադրելու հանցակազմերը համապատասխան հանցագործությունների որակյալ (ծանրացնող) դրսեւորումներից են, իսկ բարոյական առումով, իհարկե, կտրականապես մերժելի է: Եթե անգամ անչափահասը հակաօրինական վարք է դրսեւորել, ապա դրա համար հատուկ կառուցակարգեր կան, օրինակ՝ հոգեբանի աշխատանք, դաստիարակչական միջոցառումներ եւ այլն:
– Իշխանությունն անընդհատ խոսում է Հայաստանի՝ «ժողովրդավարության բաստիոն» լինելու մասին, բայց իրողությունները հակառակի մասին են խոսում: Հիմա մենք ինչի՞ բաստիոն ենք:
– Հայաստանում տեղի ունեցողը ժողովրդավարության եւ դեմոկրատիայի հետ որեւէ աղերս չունի: Ոչ միայն ոստիկանությունը, այլ նաեւ բոլոր պետական մարմինները այսպես կոչված ինքնավար ռեժիմով են աշխատում: Պետական մարմիններում որեւէ մեկին չի հետաքրքրում օրենքը, իրավական կարգավորումները, պետական մարմնի նպատակները. նրանք առաջնորդվում են բացառապես այդ պահին այդ հիմնարկի ղեկավարի կամ ղեկավարների անձնական դիրքորոշումներով եւ քմահաճույքներով: Բանն այն է, որ այդ պաշտոնյաները տեսնում են, թե, ինչպես, օրինակ, վարչապետը կարող է ՀՀ ինքնիշխան տարածքներն առանց իրավական համապատասխան ընթացակարգերի բանավոր պայմանավորվածությունների հիման վրա զիջել թշնամուն եւ մտածում են, որ հենց դա է վարքագծի ընդունելի կանոնը: Հետեւաբար՝ իրենք էլ իրենց ոլորտներում են սեփական հայեցողությամբ վարչարարություն անում ու տարբեր հարցեր լուծում:
– Եթե իրավապահ համակարգի ներկայացուցիչն անչափահասի է ծեծում, հետո՝ փաստաբանի վրա ձեռք բարձրացնում, բողոքի ակցիաների ժամանակ՝ լրագրողների ոտքի տակ տալիս, ապա ՀՀ շարքային քաղաքացին ինչպե՞ս իրեն ապահով զգա:
– Քանի մենք այսպիսի հակաժողովրդավարական ընթացքի մեջ ենք, ապա որեւէ մեկն ապահովագրված չէ իրավական կամայականություններից: Շեշտում եմ՝ որեւէ մեկը: Նախորդ շաբաթ մի հետաքրքրական բան տեղի ունեցավ, որի մասին քիչ խոսվեց: Նախկին դատավորներից մեկը, դատարանում դիմելով դատավորին, ասաց, որ «վաղը, մյուս օրը դուք էլ կարող եք նստած լինել այս աթոռին»: Ահա այս խոսքերը պետք է լսեն եւ ականջներին օղ անեն բոլոր կամակատար եւ օրինախախտ պաշտոնյաները:
ՍԵՎԱԿ ՎԱՐԴՈՒՄՅԱՆ
