Օրերս Քաբուլում ԻԻՀ դեսպանության եւ Հերաթում ԻԻՀ գլխավոր հյուպատոսության շենքերի մոտ տեղի ունեցած բողոքի ցույցերի ու քարանետման պատճառով Իրանի արտաքին գործերի նախարարության Հարավային Ասիայի բաժնի ղեկավար Սեյեդ Ռասուլ Մուսավին կանչել է Թեհրանում Աֆղանստանի դեսպանատան հավատարմատարին եւ Թեհրանի բողոքը հայտնել տեղի ունեցած միջադեպերի կապակցությամբ: Նկատենք, որ Իրանի ներկայացուցչությունների հյուպատոսական բաժինները դադարեցրել են իրենց գործունեությունը՝ մինչ Աֆղանստանի արտաքին գործերի նախարարության կողմից վստահեցնեն, որ Իրանի դիվանագիտական կառույցների անվտանգությունը ապահով է:
Հարցի շուրջ «Խորասան» օրաթերթը «Սադրանքներ՝ ուղղված Իրան-Աֆղանստան հարաբերությունները խաթարելուն» վերնագրով ուշագրավ հոդված է հրապարակել, նշելով, որ ավելի քան մեկ ամիս համացանցում հրապարակվում են մեծ մասամբ կեղծ լուրեր եւ տեսագրություններ, որոնցում մեղադրանքներ են հնչեցնում Իրանում աֆղան ներգաղթյալների նկատմամբ վատ վերաբերմունքի վերաբերյալ: Դրա նպատակն է երկու ժողովուրդների միջեւ տարաձայնության սերմանումը: Կեղծ լուրերի թվում են՝ 25 աֆղանցի երիտասարդների կողմից Ղեշմ կղզում մի աղջկա բռնաբարությունը, աֆղան փախստականներ տեղափոխող մեքենաների վրա Յազդ նահանգի բնակիչների հարձակումը, Աֆղանստանից Իրան զինտեխնիկայի տեղափոխումը եւ այլն: Ըստ նշված օրաթերթի, այդ կեղծ լուրերի հեղինակներն արեւմտյան եւ հրեական կառույցների ֆինանսավորմամբ փորձում են տարաձայնություններ առաջացնել իրանցի եւ աֆղան ժողովուրդների միջեւ՝ հող նախապատրաստելու բախումների համար:
Ահա թե ինչու Իրանի ներքին գործերի նախարար Վահիդին եւ արտաքին գործերի նախարարության խոսնակ Խաթիբզադեն նախազգուշացրել են երկու երկրների հարաբերությունները խաթարելու փորձ անողներին: Վերջինս նաեւ հայտարարել է, որ իրանաֆոբիայի քաղաքականության շրջանակներում համացանցում հրապարակվում են տեսանյութեր եւ մեկնաբանություններ, որոնք վիրավորում են երկու ժողովուրդների զգացմունքները:
Եվ չնայած այն իրողությանը, որ ապրիլի 12-ին Խաթիբզադեն հայտարարեց, որ Աֆղանստանում ԻԻՀ-ի դիվանագիտական կառույցները բաց են եւ անխափան կշարունակեն իրենց աշխատանքը, այդուհանդերձ պետք է փաստել, որ կեղծ լուրերի տարածումը հանրային շրջանակներում ավելի մեծ արձագանք գտավ, քան պաշտոնական տեղեկատվությունը: Ավելին, Իրանի արտաքին գործերի նախարար Ամիր Աբդոլլահյանն իր դժգոհությունը հայտնեց դիվանագիտական առաքելությունների անվտանգությունն ապահովելու համար անհրաժեշտ միջոցների բացակայության կապակցությամբ, որոնք հյուրընկալող երկրի պարտականությունն են: Նախարարն աֆղանական իշխանություններից պահանջել է բացատրություն ներկայացնել իրանական դիվանագիտական ներկայացուցչությունների վրա հարձակման կապակցությամբ:
Այսպիսով, Թեհրան-Քաբուլ հարաբերություններում նկատելի է լարում, որը կարող է որոշ խնդիրներ առաջացնել տարածաշրջանում, եթե կողմերը չցուցաբերեն համարժեք քաղաքական վարքագիծ:
ԿԱՐԵՆ ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Իրանագետ
