Բեյրութում լույս է տեսել լիբանանահայ ճանաչված գրող և լրագրող Սարգիս Նաջարյանի՝ կարդինալ Պետրոս Աղաջանյանին նվիրված «Երանացման ճանապարհին» գիրքը։ Գիրքը ներկայացնում է հետաքրքիր դրվագներ Կիլիկիայի կաթողիկե հայ եկեղեցու հայրապետ, կարդինալ Գրիգոր-Պետրոս Աղաջանյանի կյանքից։
Դրանք, ըստ Սարգիս Նաջարյանի, վկայություններ են կարդինալի անցած ճանապարհին, եկեղեցական, ազգանավեր գործունեությանն ու այն մեծ ժառանգությանը, որ թողել է կարդինալը։
«Գրքույկը լույս է տեսել Ամենապատիվ և գերերջանիկ Կաթողիկոս պատրիարք Ռաֆայէլ Պետրոս ԻԱ Մինասեանի քաջալերանքով և Հայ Կաթողիկե Պատրիարքության աջակցությամբ։ Գիրքը թող համեստ վկայություն լինի Աստծո Ծառա Կարդինալ Աղաջանյանի սրբադասման դատին»,- նշեց Սարգիս Նաջարյանը՝ տեղեկացնելով, որ Վատիկանում ընթացքի մեջ են Պետրոս Աղաջանյանին երանելիների կարգին դասելու ուսումնասիրությունները։
Աղաջանյանը ղեկավարել է Կիլիկիայի Հայ կաթողիկե պատրիարքությունը՝ Կիլիկիայի կաթողիկե հայ եկեղեցու հայրապետն է եղել, ավելի ուշ Հռոմի պապ Պիոս XII-ը (1946թ.) նրան կարդինալի աստիճան է շնորհել։
Գրիգոր-Պետրոս Աղաջանյանը (ծննդյան անունը Ղազարոս) ծնվել է Ախալցխայում 1895թ.-ին: Ուսում է ստացել Հռոմում։ 1917 թվականին ձեռնադրվել է քահանա, իսկ Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո ուղարկվել է Թիֆլիս, որտեղ նշանակվել է Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ Հայ Կաթողիկե եկեղեցու հովիվ։ 1921 թվականին նրան հետ են կանչում Հռոմ, որտեղ ծառայում է հայկական հոգևոր ուսումնարանում։ 1934-ին Աղաջանյանին ուղարկում են Լիբանան, իսկ 1937-ին՝ 42 տարեկան հասակում, նա ընտրվում է Կիլիկիայի հայ կաթոլիկների Պատրիարք` Գրիգոր Պետրոս XV անունով։ Այս տարիներին Աղաջանյանը հնարավորինս օգնել է հազարավոր հայ փախստականների։ Բացի այդ, նրա ուժերով Բեյրութում կանգնեցվել է հայ ժողովրդի նահատակներին նվիրված առաջին հուշարձանը։
1946 թվականին, Պիոս XII պապից ընդունելով կարդինալի գլխարկը, Աղաջանյանը հայտարարել է. «Ընդունում եմ աստիճանը խոնարհությամբ և հպարտությամբ։ Խոնարհությամբ, քանզի գիտակցում եմ իմ անկատարությունը, իսկ հպարտությամբ, քանզի ի դեմս ինձ պատվում են իմ սիրելի հայ ժողովրդին, նրա սրբերի և նահատակների արյունը»։
1962 թվականին Աղաջանյանն առողջական խնդիրների պատճառով թողել է պատրիարքարանի ղեկավարությունը։ Մահացել է Հռոմում, 1971 թվականի մայիսի 10-ին։ Բացի հայ կաթողիկե համայնքի բարօրության համար աշխատելուց, Աղաջանյանը հարգանք է վայելել նաև որպես առհասարակ կաթոլիկ գործիչ։ Վատիկանի Երկրորդ տիեզերական ժողովում` 1962-65 թվականներին, նա եղել է Հրահանգների հանձնաժողովի անդամ, ինչպես նաև ժողովուրդների ավետարանչական միաբանության պրեֆեկտ։
Վատիկանն ուզում է կարդինալ Պետրոս Աղաջանյանին երանելիների կարգին դասել։ Վատիկանի հոգևորականներն Աղաջանյանի կենսագրության քննարկումը սկսել են 2022 թվականի հոկտեմբերի 28-ին։
Գրող, լրագրող Սարգիս Նաջարյանը երկար տասնամյակներ «Արարատ» և հայ կաթողիկե պատրիարքարանի «Մասիս» պարբերաթերի խմբագիրն է։ Ղեկավարել է Հայ Կրթական Բարեսիրական միությունը, գործուն մասնակցություն է ունեցել ու շարունակում է ունենալ հայ կաթողիկե պատրիարքության զանազան մարմիններում։ Անբասիր գործունեության համար Սարգիս Նաջարյանն արժանացել է բազմաթիվ պարգևների, այդ թվում՝ Հռոմի պապի ու հայ կաթողիկե պատրիարքներից։
