Ավ. Իսահակյանի անվ. կենտրոնական գրադարանում ազգային գրադարանային շաբաթը մեկնարկեց «Անկորույս Սյունիք» ցուցահանդեսի բացմամբ: Գեղանկարիչ, մանկավարժական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Լեմս Ներսիսյանի սյունյաց աշխարհում վրձնած 86 կտավներից ներկայացված էին 58-ը:
«Անկորույս Սյունիք» ցուցահանդեսի բացումն ապրիլյան այս օրերին մի առանձին խորհուրդ ունի: Այն Լեմս Ներսիսյանի արվեստային ընթացքի մի դրվագը լինելով՝ միաժամանակ մարդ-քաղաքացու՝ հայրենիքի հանդեպ սիրո եւ նվիրման յուրատիպ արտահայտությունն է, արձանագրումը մեր սերնդին վստահված այն ժառանգության, որ անհիշելի ժամանակներից արյամբ ու քրտինքով պահվել, պահպանվել է մեր նախնիների կողմից ու ասվել՝ չկորցնե՛լ, չզիջե՛լ, չհաշտվե՛լ պարտության եւ կորստի գաղափարի հետ… Ահա թե ինչու նաեւ «անկորույս…»: Նկարչի խոսքով, այս շարքը նաեւ հայրենաճանաչության նպատակն ունի: Կտավներին հայոց սահմանագծերին լեռ ու ժայռեղեն բարձունքներից զառիվեր ու զառիվայր խուռն ծաղկունքն է, գետերի հորդումը, հեռավոր հորիզոնների գունափոփոխը, խաղաղ բնակավայրերի անդորրությունը, եւ ամենուր՝ բնության գեղանկարչական նրբանուրբ վերծանումներ, որ ներսիսյանական արվեստի անշփոթելի կնիքն են կրում: Այստեղ ներկայացված գործերի մեջ է «Շվանիձոր»-ը:
Այս ցուցադրության գործերին ծանոթանալիս՝ մտովի ակամա տեղափոխվեցի սրանից ուղիղ երեք տարի առաջ, դարձյալ ապրիլի 15-ին, Հայաստանի նկարիչների միությունում բացված ցուցահանդեսը, որ «Էրգիր Ավետյաց» խորագիրն ուներ:
Համաշխարհային մեծության արվեստագետների, գիտնականների, քաղաքական գործիչների, Մեծ մարդասերների մտքերը, որոնցով նրանք դատապարտել են Ցեղասպանությունը եւ հանդես եկել՝ հօգուտ հայության դատի, ներդաշնակորեն տեղ էին գտել կտավների վրա, որոնցում պատկերված էին Արեւմտյան Հայաստան, պատմական Կիլիկիա, Անի եւ Պոնտոս, Բյուրակն եւ Վան, այլուր այցերի ժամանակ նկարչի տեսածն ու զգացածը: Կորստի ցավը, հարկավ, կեղեքել է նրա հոգին, բայց ինչպես Լ. Ներսիսյանն է ասում, շրջել է ո՛չ կորուսյալ վայրերում, այլ տիրոջ զգացողությամբ՝ Ավետյաց, ասել է, թե՝ խոստացված էրգրում: Չկա՛ հրաժարում մեր նախնիների հողից ու ժառանգությունից, չկա՛ հրաժարում հիշողությունից, ինչի մարմնացումն էին նրա կտավները: Այդ էրգիր ավետյացի անքակտելի մասն է մեր անկորույս Սյունիքը, որի ամեն ծեղ հողը, ամեն, անգամ, չոր քարակտորը, էլ չեմ խոսում՝ բարեբեր երկրիս, սահման պահող գյուղակներիս, հայոց պատմության հերոսական դրվագներին առնչվող տեղավայրերի անգամ հիշեցումը պարտավորեցնող ու նաեւ ապրեցնող է: Ահա Լեմս Ներսիսյանի մի գեղանկարը՝«Ծիրանաձորի սահմանին» խորագրով, որն ունի իր բանաստեղծական ընթերցումը.
Փշալարից անդին՝ ծիրանաթույր ժայռեր,
Պղնձահունչ կեսօր եւ ոսկու ցանք,
Բաց փիրուզե լանջեր՝ դեպի գետը հոսող,
Եվ հոգին պարուրող ալեծփանք:
Արաքսի մեջ՝ ոսկու արտացոլանքը պերճ,
Գծագրումը գետի՝ իբրեւ սահման,
Բազալտ ափունք հոխորտ ամուր պատնեշել են
Աշնանը խաղաղված ընթացքը հաշտ:
Սակայն ծածանումը լուրթ – լեղակ երկնքի
Ո՜վ կարող է կարգել իրեն կամքով,
Սահմանումը մարդկանց վաղուց անարդար է,
Փշալարից վեր եմ փնտրում Աստծուն:
ՀԱՍՄԻԿ ՍԱՐԳՍՅԱՆ
