Տարիներ առաջ էր… գրական անանուն մորմոքներով լցված ընդունվեցի բանասիրական ֆակուլտետ։ Անկեղծ ասած՝ չէի էլ իմանում, որ ֆակուլտետիս մասնաշենքը Աբովյան փողոցում է գտնվում. ես 60-ականների ռիթմ ու եռանդով էի տոգորված։ Ինչևէ։ Անուշ օրեր էին. և՛ արևն էր արևի նման, և՛ ամպրոպը ներողամիտ էր բարկ, և՛ անձրևներն էին դուրալի ու մեղեդային. հոգսե՜րն էին մանր, մանր ու անձնական, այլ ոչ հանուրի և համազգայինի դառնաղի մի սուգ, որ հյուծում է անգամ կույրին, համրին, խուլին, բոլորին առնում է իր սառը շվաքի տակ։
Ընդունվեցի հայ բանասիրության ֆակուլտետ և հենց առաջին օրն իսկ մագնիսական ճնշումով ծանոթացա ճակատագրական ընկերոջս հետ՝ հազվագյուտ մի անուն, որի հնչելը մեր ֆակուլտետի «տիրամիսու» պատերի մեջ զնգաց արճճի ծանրությամբ ու արույրե մեղեդայնությամբ։ Դա այն անուններից էր, որ լսում ես ու ակամա ենթարկվում, հաշվի նստում, այդ անունը պատկառանք է հարուցում իր գունեղ ապագայի հանդեպ, այդ անունը հուշում է քեզ վերահաս մի պատվանդանի, ամբիոնի մասին։ Գևորգ Գյուլումյան, ահա այս անունը, որ ներկայացավ ինձ՝ զնգաց ու արձագանքեց միջանցքներում ընկնող մետաղյա կոպեկների ձայնով և… և մենք մտերմացանք իսկույն, ակնթարթային, ու կիսեցինք իրար հետ քիչ թե շատ վիպական օրեր։ Մենք ընկերացանք ու թռանք երիտասարդության շալակը…
Ընկեր, ճշմարիտ ընկեր, ես ինչի՞ց խոսեմ հիմա, մեր սիրեկան Երևանի ծնկներին թավշյա իրիկուններ պարպելու՞ց, հոգսերին ուրանալով՝ գրոշ-գրոշ շուռ տալով գրքեր առնելու՞ց, որ ամեն անգամ այնքա՜ն էինք հումորներ մաղում, ինչ է թե սակարկենք, ուսանողական սեղմված կենցաղի՞ց, որ գունեղ էր, ինչպես հուլիսյան մայրամուտը… միասին կիսած անձրևներն ու գոլորշացող մայթերին անհույս ու գինով թրջվելու՞ց խոսեմ, Ատլասի պես հեռվից մանրիկ թվացող խնդիրների շալակումի՞ց խոսեմ, թե՞ վերջիվերջո գրականությունից, որ մեր կնքահայրն էր և է՛… Նովելային թերթումով եմ հիշում մեր մոտ ու գունեղ անցյալը, եղբայր, ու քնքշանում, մեղմանում եմ։
Ընկեր՝ ամեն ինչի ընկեր, արի խոսեմ քո մետաղյա անունից, որ քունքերումս զնգում է անընդհատ, ու որ հարազատ է թվում, ինչպես մանկության մի ձայն. շնորհավոր ծնունդդ, ախպերս, դեպի ամառ շրջված գարնանային այս օրը պատահական չէ. դու մայիսի 9-ին ես ծնվել, որպես սփոփանք՝ տոն պարգևողներին, որպես հույս ու որպես հաղթանակի ապացույց, որպես նախորդ դարի վերջերին ծխից դեպի կրակ դառնալու երդում՝ դու ծնվել ես մայիսի 9-ին։
Շնորհավոր նվիրական ծնունդդ, ախպերս, ես ահա այսպես եմ խմում քո անվան կենացը…
Հ. Գ. Ի՜նչ իրիկուններ էին ոսկևոր, փայլփլուն, տեղ-տեղ թափվող բրոնզեփոշիներ, երբ մենք ցնծությամբ, ջահելությունից հարբած, տողի քնարով, կրծքներիս տակ ծա՜նր անուններ՝ թափառում էինք փոքրիկ Երևանի այդպես էլ չավարտվող փողոցներով. Չդարձած գրողն ու գրականագետը։
Հայկ ՍԻՐՈՒՆՅԱՆ
