Քաղաքագիտության մեջ կա մի այսպիսի տեսությունՙ քաոսի քաղաքականություն: Վերջին տարիներին միջազգային մամուլը շատ է գրում այս մասին, առնվազն մեկ անգամ գրել է նաեւ մեր թերթը: Էությունը հետեւյալն էՙ օգտագործելով առկա հակասությունները, աշխարհի որեւէ տարածաշրջանում հրահրում կամ սրում ես հակամարտություններ, դրանք հասցնում շիկացման եւ կողմերի ուժասպառ լինելուց հետո միջամտումՙ նախապես ապահովելուց հետո քո շահաբաժինը: Եվ կամՙ բնավ էլ չես միջամտում, մինչեւ մեկ այլ տեղ մեկ այլ հակամարտության բռնկում: Այլ խոսքովՙ դա վերահսկվող քաոս է, որտեղ սանձերը միշտ պետք է պահել ձեռքիդ:
Իմ տպավորությամբ Վաշինգտոնը վերջին շրջանում կորցրել է սանձերը Միջին եւ Մերձավոր Արեւելքում, որն իր ներքին հակասություններով ու հակադրություններով ամենահարմար վայրն էր քաոսի վերածվելու: «Արաբական գարնան» շղթայական բռնկումից հետո գլխավոր խաղացողներինՙ Մ. Նահանգներին, Թուրքիային, Քաթարին, Իսրայելին, ՆԱՏՕ-ի մյուս ուժերին հաջողվեց սասանել կամ գլխովին ջախջախել «անհնազանդ» երկրների իշխանություններին եւ տեւական հակամարտության մեջ պահել ողջ տարածաշրջանը, հատուկ հոգածության արժանացնելով նավթառատ երկրներն ու նավթուղիները: Մինչ այդ Մ. Նահանգները «խաղաղեցրել» ու «կարգավորել» էր հետսադդամյան Իրաքը եւ զորքերը քաշելու խոստումը հարգելու պահը հասել էր նախագահ Օբամայի համար…
Բայց ISIS-ը կամ խալիֆաթականները խառնեցին բոլորի հաշիվները, անցան իրենց համար նախագծված կարմիր գիծը, այսինքնՙ Սիրիա-Իրաք սահմանը, արշավեցին Մոսուլ եւ այժմ սպառնում են Բաղդադին, հյուսիսային շրջաններին: Մնացյալը հայտնի է…
Այժմ անհրաժեշտ է զսպել սահմանախախտներին: Բայց ինչպե՞ս: Նոր ներխուժումը առայժմ բացառված է: Մնում է նրանց ռմբակոծել օդից: Սակայն դրանով չես կարող ոչնչացնել նրանց (գուցեեւ պետք էլ չէ ոչնչացնել), որոնք խորապես արմատավորված են սուննի ազգաբնակչության մեջ: Քուրդ «փեշմերգաները», որքան էլ լավ ռազմիկներ, չեն կարող նրա հախից գալ մենակ: Ուրեմն պետք է զինել քրդերին, միաժամանակ, ինչպես հրահանգեց նախագահ Օբաման, վերահսկել, առայժմ, խալիֆաթականների շարժումները սիրիական երկնքից, ի հարկին դեմ չլինելով հարվածել նրանց որջերը այդ երկրում: Նման պարագաներում կարող է աշխատել արաբական հին իմաստությունըՙ «Թշնամուս թշնամին բարեկամս է»: Ասադը Վաշինգտոնի բարեկա՞մ: Ինչո՞ւ ոչ: Մեկ է, Սիրիայի նախագահը դեռ երկար տարիների կարիք ունի երկիրը վերականգնելու, պետությունը, թեկուզ երկրի որեւէ մասում, վերակազմակերպելու համար: Նա վնասազերծված է:
Այո, իսկական քաոս է: Ոչ միայն Իրաքում, Սիրիայում, այլեւ Լիբիայում, Գազայի շուրջը, իսկ երեկվանից արդենՙ Իսրայելի սահմանից ընդամենը 200 մետր հեռու սիրիական Ղունեյտրա ավանում, որը «Ան Նուսրայի» ջիհադիստները առավոտյան խլեցին կառավարական զորքերի ձեռքից:
Քաոսը այս պարագայում լայնընդգրկուն է: Վերահսկելը խիստ դժվար:
Միայն քաոս ստեղծողը ի վիճակի է խաղաղեցնելու տարածաշրջանը: Խաղաղասերները դա են ակնկալում Վաշինգտոնից: Չէ՞ որ ամերիկյան ֆիլմերը սովորեցրել են բոլորիս, որ երկրագնդին սպառնացող որեւէ վտանգի դեմն առնում են միայն Մ. Նահանգների նախագահները:
