Այն ժամանակ, երբ Հայաստանում մի շարք ոչ շատ բարձր պաշտոնյաներ եւ նրանց` ամենաբարձր նկրտումներն ունեցող օգնականներ պահանջում էին Ադրբեջանի կործանումը, այն էլ` անհապաղ, Ադրբեջան անցավ Անդրանիկ Արարատի Գրիգորյան անունով մի շարքային-պայմանագրային զինծառայող: Հասկանալի է` տղան Ադրբեջան է գնացել ոչ թե այդ երկիրը կործանելու, այլ` հանձնվելու, համենայն դեպս, այդպես ասում են, այդպես ասում է նաեւ ինքը` Անդրանիկը, ճիշտ էՙ ադրբեջանական տեսախցիկի առջեւ:
Բայց քանի որ մենք այդքան էլ չենք վստահում ադրբեջանական տեսագրություններին, եւ քանի որ խնդիրը մեզանում է, դառնանք մեզ:
Դեպքից մի քանի ժամ անց ՀՀ ՊՆ մամուլի քարտուղար Արծրուն Հովհաննիսյանը Ֆեյսբուքի իր էջում դեպքին առնչվող գրառում կատարեց: Եվ քանի որ նման պարագաներում այդ գրառումները պետք է ընկալել որպես ՀՀ ՊՆ պաշտոնական հայտարարություն, ուրեմն ՀՀ ՊՆ-ն պաշտոնական հայտարարությամբ հանդես եկավ: Բուն արարքը, այսինքն այն, որ հայ զինվորը ինքնակամ, անզեն, թողնելով իրեն կցված զենքն ու զինամթերքը հայկական հենակետում, իրեն կցված սպիտակ սավանը` որպես սպիտակ դրոշ օգտագործելով, հանձնվել է Ադրբեջանին, պարոն Հովհաննիսյանը, այսինքն` ՀՀ ՊՆ-ն, ամենեւին էլ չմեկնաբանեց, ավելինՙ նշեց, որ այդ արարքը մեկնաբանելու չէ: Փոխարենը ՊՆ-ն մեզ ասաց, թե ինչ պետք է անի Ադրբեջանը: Դե, այսինքն, շուտով նրանք կհայտարարեն, թե հայ ռեմբոն` մինչեւ ատամները զինված հարձակվել է Ադրբեջանի վրա, եւ ադրբեջանցի դիրքապահները ձերբակալել են նրան` տապալելով հայկական դիվերսիոն հերթական փորձը: Ուշադրություն դարձնենք` նման հայտարարությամբ հանդես եկավ ՀՀ ՊՆ-ն, մինչդեռ շարքային Անդրանիկը ԼՂՀ ՊԲ-ի զինծառայող էր եւ նախորդ նման դեպքերում ՀՀ ՊՆ-ն նշում էր, որ խնդիրն իր իրավասության տակ չէ: Այս անգամ, փաստորեն` է՞ր… Արծրուն Հովհաննիսյանի, եթե կարելի է ասել` ուղղորդիչ հայտարարությունից հետո միայն Անդրանիկի արարքը որակվեց որպես մաքուր դասալքություն, այսինքն ցրվեցին բոլոր այն վարկածները, թե հայ զինվորին կա՛մ առեւանգել են, կա՛մ նա պարզապես մոլորվել է: Բայց ադրբեջանական կողմը բոլորովին այլ ճանապարհ ընտրեց. նրանք արագորեն տարածեցին երկու տեսագրություն, որոնցից մեկում ցույց տվեցին (ԼՂՀ ՊԲ-ն ասում է` բեմադրեցին), թե ինչպես է Անդրանիկը սպիտակ դրոշով մոտենում ադրբեջանական հենակետին, եւ անցնում Ադրբեջան, իսկ երկրորդում Անդրանիկն արդեն հարցազրույց էր տալիս ադրբեջանական տեսախցիկի առջեւ: Այսինքն ադրբեջանցիները ոչինչ չասացին հայ ռեմբոյի մասին, ով մինչեւ ատամները զինված հարձակվել է Ադրբեջանի վրա: Հետեւաբար ՀՀ ՊՆ-ն, հապճեպորեն հայտարարություն տարածելով, մի քիչ անհարմար դրության մեջ հայտնվեց. պետք էր, կարծում ենք, սպասել` առնվազն պարզելու հակառակորդի մտադրությունները եւ քայլերը, այլ ոչ թե հուշել նրանց, թե ինչպես պետք չէ անել: Սրանից հետո միայն վերջապես խոսեց ԼՂՀ ՊԲ-ն: Երեք փոքրիկ պարբերությամբ այդ, կներեքՙ բայց խայտառակ, սիրողական մակարդակի հայտարարությանը մենք չենք անդրադառնա, որովհետեւ կարծում ենք ոչ մեկին հետաքրքիր չէ, թե արդյոք բեմադրե՞լ էին ադրբեջանցիները Անդրանիկի հանձնվելու տեսարանը, թե՞ նա իրոք հենց այդպես է հանձնվել, այն պարագայում, երբ մենք էլ պաշտոնապես հայտարարում ենք, որ հայ զինվորը հանձնվել է: Ըստ էության ամբողջովին խոցելի այդ հայտարարությամբ ԼՂՀ ՊԲ-ն ոչ միայն ամենակարեւորից չխոսեց, այլ մի բոլորովին այլ, անգամ զավեշտալի միտք հայտնեց, ըստ այդմ` «Այդ տեսագրությամբ հակառակորդը ցանկանում է ցույց տալ, որ իր դիրքապահները տեղում էին եւ անմիջապես ձերբակալել են նրանց կողմն անցած զինվորին, մինչդեռ ադրբեջանցիները տեղում չեն եղել»: Հարց է առաջանում, իսկ որտեղի՞ց գիտի ԼՂՀ ՊԲ-ն, որ ադրբեջանցի դիրքապահները կոնկրետ այդ հենակետում այդ պահին տեղում չեն եղել: Լավ, ենթադրենք հաստատ գիտի, բա ինչո՞ւ մեր զինվորները չեն գրավում, փաստորեն դատարկ մնացած ադրբեջանական հենակետը` դրանով իսկ պատասխանում օրեր առաջ ադրբեջանական կողմի լայնամասշտաբ արյունալի-ողբերգական դիվերսիային: Կամ, եթե ադրբեջանցի դիրքապահները տեղում չէին, ապա ինչո՞ւ հայ դիրքապահները չեն շտապել ադրբեջանական հենակետ եւ դատարկ հենակետից հայրենիք չեն վերադարձրել Անդրանիկին: Գուցե որովհետեւ իրենք է՞լ տեղում չէին եւ այդ մասին հասկանալիորեն ԼՂՀ ՊԲ-ն լռում է: Պետք է նկատել, որ այս վերջին վարկածն ավելի ճշմարտամոտ է, քանի որ եթե հայ դիրքապահները տեղում էին, ուրեմն ինչպե՞ս չեն նկատել իրենց ծառայակցի քայլքը` դեպքի Ադրբեջան: Իսկ եթե տեղում են եղել եւ նկատել են, ապա ինչո՞ւ նրան չեն փորձել հետ բերել, գուցե ստիպե՞լ են, որ գնա, ասենք գրազ են եկել հետը, թե չես կարող գնալ, սա էլ որոշել է` հաղթել գրազը… Վերջին հաշվով այս հարցերի պատասխանն ավելի կարեւոր է, քան այն, թե բեմադրե՞լ է արդյոք ադրբեջանական կողմը Անդրանիկի հանձնվելու պահը, թե՞ ոչ:
Մի խոսքով, սա այն դասական դեպքն է, երբ մենք գիտենք, որ ոչինչ չգիտենք: Չնայած մի բան հաստատ գիտենք` Ադրբեջանում հայտնված Անդրանիկը հետաձգեց Ադրբեջանի կործանումը, որի վերաբերյալ խոսակցությունն արդեն առանձին թեմա է:
