Պաշտոնական Անկարայի դարավոր երազանքն իրականանում է։ Արարատից հրաժարվելուց և Ցեղասպանության ճանաչումից հրաժարվելուց հետո՝ հաջորդ փուլն է։ Մենք հիմա նոր թշնամի ունենք՝ հայկական Սփյուռքը։ Այն նույն Սփյուռքը, որն իր հիմարությամբ ու միամտությամբ 35 տարի կերակրում էր Հայաստանը և միլիարդավոր դոլարներ էր ներդնում նրա զարգացման համար։ Հիմա սրանք մեր թշնամիներն են։ Նախկինում թշնամիներ էին դարձել արցախցիները, ռուսները, նախկինները։ Հիմա մեր նոր թշնամիներն են մեր Սփյուռքի հայերը։ Կառավարչի ռեժիմը շարունակում է մեթոդաբար պառակտել մեր ժողովրդին և կատարել իր տերերի բոլոր պահանջները։
Նրանց, ովքեր, իրենց կարծիքով, դավաճանում են սեփական ժողովրդին, ձայնի իրավունքից զրկելու փոխարեն, որոշեցին այդ իրավունքից զրկել նրանց, ովքեր պատերազմի ժամանակ եկել էին կռվելու Հայաստանի համար, ովքեր զոհվում էին նրա համար, ովքեր տասնամյակներ շարունակ կերակրում էին նրան և օգնում՝ իրենց ընտանիքներից հացը պոկելով։ Եվ, ի դեպ, շատ ապարդյուն օգնեցին ու կերակրեցին։
Պատմության մեջ առաջին անգամ ռեժիմը որոշեց արտերկրում բնակվող Հայաստանի քաղաքացիներին զրկել իրենց սեփական հանրապետությունում ձայնի իրավունքից։ Այսինքն՝ «իսկական» հայերը, որոնք Հայաստանը կտոր-կտոր են հանձնում և Արարատը հանում անձնագրերից, արժանի են ձայնի իրավունքին։ Իսկ «ոչ իսկական» կամ «շուռ տված» հայերը, որոնք զոհաբերում են իրենց՝ հայրենիքին օգնելու համար, չպետք է ձայնի իրավունք ունենան։ Բայց փող ուղարկել կարող եք, դրանից մենք չենք հրաժարվի։
Վերջերս Ֆրանսիայում, մի սրճարանում, մատուցողը, իմանալով, որ մենք Հայաստանից ենք, կատակով սկսեց մեզ համար Շառլ Ազնավուրի երգերը բզզալ։ Ես ժպտում էի, ծիծաղում, ձևացնում էի, թե հաճույքով լսում եմ՝ քաղաքավարությունից ելնելով։ Բայց իրականում երգելու առանձնապես բան չկար։ Ավելի շուտ ամոթ էր զգացվում։
Չէի կարող նրան ասել, որ Շառլ Ազնավուրի ժառանգները, որոնք պաշտում են նրա անունով պարծենալ արևմուտք շորեր գնելու ուղևորությունների ժամանակ, որոշել են հրաժարվել նրա հիշատակից, իր մոր ընտանիքի հիշատակից, որոնց անդամները բոլորը սպանվել էին Ցեղասպանության ժամանակ։ Հրաժարվել իրենց ինքնությունից, հիշողությունից, իրենց արժանապատվությունից։ Իսկ նա Փարիզում Ազնավուրի երգերն է երգում, ով հայերին փառաբանել էր ամբողջ Ֆրանսիայում։ Մատուցողը դա չէր հասկանա։
Իսկ ընդհանրապես, վատ գաղափար չէ։ Եթե Սփյուռքի հայերը «այն» հայերը չեն, որոնք պետք է ձայնի իրավունք ունենան, ապա կարելի է այդ հարցը մյուս կողմից էլ բարձրացնել։
Մի՞թե չպետք է Էդուարդո Էռնեկյանին ասել, ով Երևանում նոր օդանավակայան է կառուցել, որ նա «սխալ» հայ է։ Եվ որ ժամանակն է, որպեսզի «ճիշտ» հայերը վերադարձնեն նրա ներդրումները։ Օրինակ՝ օդանավակայանից օգտվելու լրացուցիչ վճար կամ հարկ սահմանեն, որով նրանք այնքան են սիրում թռչել արտերկիր։
Կամ գուցե զրուցել Քըրք Քըրքորյանի ընտանիքի հետ, ով ավելի քան 1 միլիարդ (կրկնում եմ՝ ավելի քան մեկ միլիարդ դոլար) է ներդրել Հայաստանում, և ասել, որ նա սխալ հայ է, սխալ մեղր է պատրաստում, իսկ դրանք սխալ դոլարներ են։ Եվ որ «ճիշտ» հայերը պետք է ինչ-որ կերպ փոխհատուցեն նրա ներդրումները, օրինակ՝ Երևանի ասֆալտի համար։
Նույնը կարելի է ասել «սխալ» Ջերարդ Գաֆեսջյանի ընտանիքին, որը նույնպես ներդրել է իր «սխալ» միլիոնավոր դոլարները Կասկադի ժամանակակից արվեստի թանգարանում, այն նույն Կասկադում, որտեղ երևանյան «էլիտան» ու զբոսաշրջիկներն ամեն օր խոհարարական ռեկորդներ են սահմանում։
Մոնթե Մելքոնյանը, որի կերպարին էր նմանակում 2018 թվականի հեղաշրջման առաջնորդը, նույնպես «սխալ» հայ էր։ Եկել էր, իր միամտությամբ, պաշտպանելու և մեռնելու նրանց համար, ովքեր այսօր նրա ժառանգներին զրկում են իրենց հայրենիքում ձայնի իրավունքից։
Իսկ ինչո՞վ են վատ «սխալ» հայերը, որոնք ամեն տարի մոտ 5 միլիարդ դոլար են ուղարկում Հայաստան։ Միգուցե նրանք էլ պե՞տք է մտածեն։ Եթե նրանց հաշվին են ապրում նրանք, ովքեր կարծում են, որ իրենք սեփական երկրում ձայնի իրավունք չունեն, հատկապես երբ համաձայն չեն ամեն ինչ հանձնելուն։ Կամ գուցե արժե այդքան հայրենասիրաբար չուղարկե՞լ այդ միլիարդները։
Հետաքրքիր է՝ ո՞վ է լինելու հաջորդ թշնամին։ Արդեն շրջաններո՞վ ենք գնալու։ Սյունի՞քը, թե՞ Սևանը, թե՞ Գյումրին։ Ահա կծամեն հերթական կտորը և կսկսեն նորը կտրել։ Հենց այսպես են ոչնչացնում ժողովրդին՝ կտոր-կտոր, իր դեմ հանելով ու իրար վրա գցելով։
Կասկադում առատ կյանքի սիրահարները խոհարարական ռեկորդներ են սահմանում, իսկ Հայաստանի հասարակական կյանքում այլ ռեկորդներ են սահմանվում՝ տիեզերական ամոթի, նվաստացման և այլասերման։
Արթուր Խաչիկյան, քաղաքագիտության դոկտոր
