Աննա Պողիկյան: Անցյալ եւ ներկա, բանաստեղծություն եւ քաղաքականություն

Ծագումով հայ, եգիպտա-կանադական արվեստագետ Աննա Պողիկյանը բելգիական Գենթ քաղաքի S.M.A.K. Ժամանակակից արվեստի համայնքային թանգարանում իր անհատական ցուցահանդեսով ներկայացնում է բամբակի առեւտրի պատմությունը:

Լինելով մարդկային բարեկեցության մանրակրկիտ ուսումնասիրողՙ արվեստագետը նկարում է հավասարապես անցյալի եւ ներկայի, պոեզիայի եւ քաղաքականության եւ ուրախության թեմաներով ու հանդիսանում է ժամանակակից աշխարհի քննադատ: «Կարճ երկար պատմություն»-ում Աննա Պողիկյանը նոր ինստալյացիաների եւ աշխատանքների միջոցով նկարագրում է բամբակի համաշխարհային առեւտրի պատմությունը:

Բամբակն աճեցվում էր դեռ հնուց եւ դարձավ ամենաառաջին զանգվածային սպառողական ապրանքներից մեկը: Գենտը առանձնահատուկ կապ ունի այս հումքի հետ: Սկսած 18-րդ դարից քաղաքը բամբակ էր ներկրում Արեւելյան Հնդկաստանից, իսկ ավելի ուշՙ Միացյալ Նահանգներից: 19-րդ դարում մանվածեղենի արտադրության մեքենայացման շնորհիվ այն գլխավորեց Եվրոպա մայրցամաքում արդյունաբերական հեղափոխությունը: Մինչեւ վերջերս այն մանվում, հյուսվում եւ դաջվում էր Գենտում ու վաճառվում էր ողջ աշխարհում: Բամբակի արտադրությունը հարստացրեց քաղաքը եւ նրա խոշոր ձեռնարկատերերին, սակայն դա հանգեցրեց մանածագործ բանվորների հանդեպ անարդար վերաբերմունքի, հողի չարաշահման եւ Կոնգոյի բամբակի տնկարկներում հարկադիր աշխատանքի:

Ի հավելումն նոր ինստալյացիայի, որը Պողիկյանը ստեղծել էր Գենտում հատուկ այս նախագծի համար, արվեստագետը կցուցադրի նկարների, կոլաժների, քանդակների եւ գոյություն ունեցող ինստալյացիաների մեծ ընտրանի, ներառյալ «Աղի առեւտրականները» (2015) եւ «Զբոսանք անգիտակցության մեջ»-ը (2016), Տորինոյի Ռիվոլի ամրոցում եւ Փարիզի Պոմպիդու Կենտրոնումՙ նշված կարգով:

Աննա Պողիկյանը 1946-ին Կահիրեում ծնված հայ է, արվեստի գործեր է ստեղծում 70-ականների սկզբից: Նա զարգացրել է մի փորձառություն, որը համապատասխանում է ճանապարհորդող արվեստագետի ավանդույթին, մի բան, որ նրան տարել է մոլորակի ամենահեռավոր անկյունները: Շարժման մեջ լինելը ներշնչման աղբյուր է ու խթանում է նրա խանդավառությունը: Դա նրան ավելի ընկալող է դարձնում աշխարհի փոփոխությունների եվ տարբեր հանգամանքների առանձնահատկությունների հանդեպ:

Որպես լավ կրթված եւ ազատ ոգու տեր մտավորականՙ նա իմաստ է տալիս ուղեւորությանը եւ իրերի փոխկապակցմանը: Մեծագույն հմայվածությամբ ուսումնասիրում է, թե ինչպես կարող են գաղափարների, ապրանքների, մարդկանց եւ դրամագլուխների հոսքերը ձեւավորվել եւ ընթացք ստանալ, բայց նաեւ, թե ինչպես է դա հանգեցնում անհավասարությունների:

Աննա Պողիկյանը բյուրեղացնում է իր փորձառությունը, գրականության ընթերցումը եւ լրահաղորդումները իր նկարներում, կոլաժներում, փորագրած քանդակներում, համալիր ինստալյացիաներում: Նա նկարում է մոմաներկովՙ հնագույն մի եղանակ, որի համար օգտագործվում է գունանյութ եւ մեղրամոմ, որը լույս եւ թափանցիկություն է հաղորդում: Նրա աշխատանքները պարզորեն զննելի են եւ արտահայտիչ, նաեւ կարող են ընթերցվել որպես պատմություններ: Պողիկյանը դրանք օգտագործում է համաշխարհային հիմնախնդիրներ արտահայտելու համար, որը նա մեկնաբանում է իր ուրույն ձեւով եւ հետհղում է անում մարդկանց փորձառությանը, հատկապես նրանց, ովքեր կեղեքումների զոհ են:

ՄԵԽԼԵՆԴ ՅՈՒՆԳԵՐԻՈՒՍ

https://tlmagazine.com<br>Անգլերենից թարգմանեց ԳԵՎՈՐԳ ԱՍԱՏՐՅԱՆԸ