Վ. ՊՈՂՈՍՅԱՆ
Տեւական ընդմիջումից հետո, որի ընթացքում ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Ադրբեջանում ընտրական գործընթացներն էին օրակարգային առաջնահերթություն, այսօր նախապատրաստվում է Հայաստանի եւ Ադրբեջանի նախագահների հանդիպումը` կենդանություն հաղորդելու ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման բանակցություններին:
ԵԱՀԿ պաշտոնական կայքէջը տեղեկացնում է, որ այսօր Վիեննայում տեղի է ունենալու Հայաստանի ու Ադրբեջանի նախագահների հանդիպումը` ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների նախաձեռնությամբ ու մասնակցությամբ: Հայաստանի նախագահի պաշտոնական կայքէջն էլ հավելում է, որ այցի շրջանակներում Սերժ Սարգսյանը հանդիպում կունենա նաեւ Ավստրիայի նախագահ Հայնց Ֆիշերի հետ:
Մինչ սա էլ` նոյեմբերի 14-ին Վիեննայումՙ ԵԱՀԿ Մշտական խորհրդում ելույթներով հանդես էին եկել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներ Իգոր Պոպովը, Ժակ Ֆորը եւ Ջեյմս Ուորլիկը ու ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցիչ, դեսպան Անջեյ Կասպրչիկը:
Մինսկի խմբի համանախագահները ներկայացրել էին 2013թ. ընթացքում կատարված աշխատանքը Լեռնային Ղարաբաղի հիմնահարցի խաղաղ կարգավորման ուղղությամբ, կարեւորելով Հայաստանի եւ Ադրբեջանի նախագահների նոյեմբերին կայանալիք հանդիպման անցկացումը, ինչը կարող է նոր լիցք հաղորդել բանակցային գործընթացին: Որ «նոր լիցք» ասելով համանախագահները դրական երեւույթ նկատի ունեն, տրամաբանական է, սակայն երբ այդ լիցքերը ոչ այնքան դրական են` համանախագահների լղոզված արձագանքները դրանց պատճառներից մեկն են: Հերթական անգամ տարածաշրջանի մակարդակով կարեւոր իրադարձության նախաշեմին Ադրբեջանը անցել է սադրանքների: Մասնավորապես, շաբաթ` նոյեմբերի 16-ին ադրբեջանական կողմից գնդակոծվել են Տավուշի մարզի Վազաշեն գյուղի ուղղությամբ ճանապարհով ընթացող քաղաքացիական մեքենաները:
Հայկական զինված ուժերը, պաշտպանության նախարար Սեյրան Օհանյանի հրահանգի համաձայն, լռություն են պահպանել: Սակայն եթե զինված ուժերի լռությունը կարելի է հասկանալ եւ մեկնաբանել որպես իրավիճակն առավել չսրելուն ուղղված մոտեցում, ապա ընդհանրական առումով հայկական կողմի լռությունը բնավ էլ չի վկայում, թե փորձ է արվում չվնասել բանակցային գործընթացին:
Մյուս կողմից, այս ամենի հանդեպ շարունակական թերի ու «հավասարակշռված» եվրոպական ու միջազգային մոտեցումն էլ իր դերակատարարությունն ունի, քանի որ անպատժելիություն ասվածը թեկուզ միջազգային դատապարտումից ազատ լինելու առումով հիմք է տալիս Ադրբեջանին գնալ սադրանքների, ու տարածաշրջանում յուրաքանչյուր բարձրաստիճան այցելություն կամ էլ նախագահների մակարդակով հանդիպում «նշանավորել» զինադադարի խախտմամբ կամ սադրանքներով:
Այսինքն` արդեն իսկ ոչ դրական է մոտեցումը Վիեննայում այսօր կայանալիք հանդիպման նկատմամբ, երբ մի կողմից հանդիպման եկած Ալիեւ կրտսերը հրահանգել է գնդակոծել խաղաղ բնակիչներին, մյուս կողմից` նրա հետ հանդիպման մեկնած Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանն էլ կարգադրել է իրավիճակը չսրել, լռություն պահպանել, մինչդեռ այս անգամ է, որ հայկական կողմում տուժածներ չկան, ինչը նախորդ մի քանի միջադեպերի պարագայում այդպես չէր:
Թերեւս արդեն վաղուց ժամանակն է, որ ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը հերթական ու հավասարակշռված ներկայացվող ընդհանրական դիմումները փոխարինի կոնկրետ հասցեատեր ունեցող դիտարկումներով կամ գնահատականներով, քանի որ ադրբեջանական կողմից հնչող կրակոցները նաեւ խաղաղությունն այդքան կարեւորող միջազգային հանրության դեմ են ուղղված:
Ինչեւէ, Սարգսյան-Ալիեւ հանդիպումից առանձնակի ու հատուկ ակնկալիքներ լինել չեն կարող: Միայն արդյունքը կարող է լինել բանակցային գործընթացի` նաագահների մակարդակով հանդիպումների տեսքով վերականգնումը, որին էլ ներկա դրությամբ ձգտում են ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահող երկրները:
