Վերջին օրերին Իսրայելում մի շարք իրադարձություններ են տեղի ունեցել, որոնք ուղղակիորեն կապված են Քաթարգեյթ անունով հայտնի սկանդալի հետ։ Մասնավորապես, երկուշաբթի երեկոյան այս գործով հարցաքննվել է վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն։
Նա ցուցմունք է տվել հենց Երուսաղեմի իր գրասենյակում Ծանր հանցագործությունների դեմ պայքարի բաժնի քննիչներին: Նրանց ժամանակին հանդիպելու համար նա ստիպված էր երկուշաբթի վաղ առավոտյան լքել Թել Ավիվի շրջանային դատարանը, որտեղ ցուցմունք էր տալիս իր դեմ կոռուպցիայի մեղադրանքով մեկ այլ քրեական դատավարության ժամանակ:
Ինքը՝ Նեթանյահուն, ներկայումս հետաքննության մեջ է որպես վկա, այլ ոչ որպես կասկածյալ: Այնուամենայնիվ, երկուշաբթի օրը ոստիկանությունը ձերբակալել է նրա երկու գլխավոր օգնականներին՝ Ջոնաթան Ուրիխին և Էլի Ֆելդշտեյնին, որոնք հիմնական կասկածյալներն են։
Ըստ իսրայելական աղբյուրների՝ Նեթանյահուի ցուցմունքները ուշադիր կուսումնասիրվեն, որից հետո գլխավոր դատախազությունը կորոշի, թե այս դեպքում վարչապետի կարգավիճակը փոխելու հիմքեր կա՞ն։
Հետաքննությունը սկսվել է այն բանից հետո, երբ կասկածներ են առաջացել, որ Իսրայելի պաշտպանության և ԶԼՄ-ների հետ կապերի գրասենյակի այժմ նախկին խոսնակ Էլի Ֆելդշտեյնը կամուրջ է ծառայել Դոհայում գրանցված միջազգային ընկերության և Կատարի շահերը խթանող միջազգային ընկերության և Իսրայելի կառավարության միջև:
Գլխավոր դատախազության տվյալներով՝ նրա միջոցով, մասնավորապես, իսրայելական մամուլում քարոզվել են նյութեր, որոնք բարելավել են Կատարի հեղինակությունը Իսրայելում։ Բացի այդ, նա օգնել է ներկայացնել Կատարի բիզնես նախագծերը իսրայելական բիզնեսի համար բարենպաստ լույսի ներքո:
Քննիչների խոսքով՝ վարչապետի մեկ այլ բարձրաստիճան խորհրդական՝ Ջոնաթան Ուրիչը, շ ներգրավվել է սխեմայի մեջ, և նրանք երկուսն էլ իրենց ծառայությունների համար գումար են ստացել ամերիկացի Ջեյ Ֆուտլիկից, ով ներկայացնում էր ընկերությունը Դոհայում:
Մարտի սկզբին ոստիկանությունը հարցաքննել էր Ֆելդշտեյնին և Ուրիչին օտարերկրյա գործակալի հետ շփումների, խարդախության, փողերի լվացման և կաշառակերության կասկածանքով: Գործին առնչվող գաղտնի տեղեկատվության հրապարակումը կանխող դատարանի որոշման պատճառով լրացուցիչ մանրամասներ հայտնի չեն։
Այնուամենայնիվ, հաղորդվում է, որ Ֆելդշտեյնը մեղադրվում է Իսրայելի ազգային անվտանգությանը վնասելու մեջ՝ կապված Իսրայելի պաշտպանության գաղտնի փաստաթղթերի արտահոսքի հետ:
Ուրիչի և Ֆելդշտեյնի հետ գործին ներգրավված է նաև Իսրայել Էյնհորնը՝ Նեթանյահուի «Լիկուդ» կուսակցության նախընտրական քարոզարշավի նախկին գլխավոր խորհրդատուն։
Հետաքննության պատճառ է դարձել իսրայելցի գործարար Գիլ Բիրգերի՝ Ծոցում մեծ հետաքրքրություններ ունեցող մարդու գրառումների հրապարակումը, որոնք ցույց են տվել, որ նա օգնել է Ֆելդշտեյնին գումար փոխանցել Կատարի կառավարության լոբբիստից:
Այս արտահոսքի առնչությամբ Գլխավոր դատախազությունը հետաքննություն է սկսել, որի ընթացքում հարցաքննվել են նաև մի քանի լրագրողներ։ Նրանցից մեկը կասկածվում է քաթարյան լոբբիստների հետ անմիջական կապ ունենալու մեջ, որոնք գործի նյութերում նշվում են որպես «օտարերկրյա գործակալներ»։
Ըստ Times of Israel-ին ոստիկանության աղբյուրների, հետաքննությունը հատուկ կենտրոնացած է 2022 թվականի մայիսից մինչև 2024 թվականի հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում Նեթանյահուի մերձավոր շրջապատին կատարած ենթադրյալ վճարումների վրա:
Բենիամին Նեթանյահուի մերձավոր շրջապատը հերքում է բոլոր մեղադրանքները, սակայն կառավարության աննախադեպ քայլերը` փորձելու դադարեցնել հետաքննությունը, միայն խթանում են վարչապետի հակառակորդների կասկածները:
Մարտի 21-ին հայտնի դարձավ, որ Նեթանյահուն աշխատանքից ազատել է «Շին Բեթ» հակահետախուզության ղեկավար Ռոնեն Բարին և դա արել է, չնայած Գերագույն դատարանի արգելքին։
Իսրայելի նման երկրում խիստ գաղտնի հետախուզական գործակալության ղեկավարի պաշտոնանկությունը շատ լուրջ քայլ է։
Դրա պաշտոնական պատճառները վստահության կորուստն ու «գործառնական ձախողումն» էին, որոնք հնարավոր դարձրեցին ՀԱՄԱՍ-ի հարձակումը 2023 թվականի հոկտեմբերի 7-ին:
