Նիդերլանդների խորհրդարանի մի խումբ նախկին պատգամավորներ համատեղ հայտարարություն են հրապարակել «Nederlands Dagblad» կայքէջում, որում կոչ են անում Նիդերլանդների կառավարությանը և միջազգային կառույցներին միջազգային խաղաղապահ առաքելություն ուղարկել Լեռնային Ղարաբաղ և ճնշում գործադրել Բաքվի վրա, որպեսզի ընդունի այդ առաքելությունը։
Ինչպես տեղեկացնում է «Արմենպրես»-ը Նիդերլանդների խորհրդարանի նախկին պատգամավորները հիշեցրել են վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի նախորդ շաբաթ հնչեցրած հայտարարությունը, այն է՝ անվտանգության հավաստի երաշխիքների ապահովման դեպքում Հայաստանը պատրաստ է տարածաշրջանը ճանաչել որպես Ադրբեջանի մաս։
«Պրակտիկ առումով սա նշանակում է, որ պետք է լինի միջազգային ներգրավվածություն այդ խաղաղությունը պահպանելու և էթնիկ զտումները կանխելու համար: Այստեղ կարևոր է Նիդերլանդների կառավարության դերը։
Խաղաղությանը հնարավորություն տալու համար, բացի Արցախի բնակիչների երաշխավորված անվտանգությունից, անհրաժեշտ է նաև Ադրբեջանի հավատարիմ համագործակցությունը վերջնական սահմանների հաստատման, ռազմագերիների վերադարձի, փախստականների անվտանգ վերադարձի, վարչական և մշակութային ինքնավարության հարցերում։ Միանշանակ կարևոր է նաև տարածաշրջանային կապուղիների վերաբացումը, ինչպիսին է այժմ փակ Լաչինի միջանցքը՝ Հայաստանից Արցախ միակ մուտքի ճանապարհը»,- նշված է հայտարարության մեջ:
Նիդերլանդների խորհրդարանի նախկին պատգամավորների կարծիքով՝ վարչապետ Փաշինյանի հայտարարությամբ Հայաստանը ոչ միայն ռիսկի է դիմել, այլև կարևոր քայլ է կատարել դեպի խաղաղություն։
«Այժմ ժամանակն է, որ Եվրամիությունը, Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության կազմակերպությունը (ԵԱՀԿ), Միացյալ Նահանգները և Ռուսաստանը, հնարավորության դեպքում՝ Միավորված ազգերի կազմակերպության օգնությամբ աջակցեն, օգնեն սահմանել և իրականացնել խաղաղության այս նախերգանքը։ Սա հնարավոր չէ առանց Արցախի ներկայացուցիչների՝ քննարկմանը փաստացի մասնակցության։ Բոլորս հասկանում ենք, որ սա բարդ խնդիր է, որը սակայն մեծ նշանակություն ունի։ Մենք պետք է առերեսվենք այն փաստի հետ, որ առանց միջազգային ներգրավվածության խաղաղ գործընթացը դատապարտված է ձախողման։ Ի վերջո, Բաքվի ռեժիմը բռնապետական է և անվստահելի. Ադրբեջանը շատ ցածր դիրք է զբաղեցնում Մարդկային ազատության ինդեքսում (Human freedom Index), և այս երկրում այլախոհներին, օրինակ, չեն հանդուրժում։
Հայաստանը, մյուս կողմից, լիարժեք ժողովրդավարական երկիր է՝ ԵՄ-ի հետ գործընկերային հարաբերություններով։ Թեև Ադրբեջանը տնտեսական հարաբերություններ ունի ԵՄ-ի հետ, մասնավորապես էներգետիկայի ոլորտում, դա նրան վստահելի գործընկեր չի դարձնում»,- նշված է Նիդերլանդների նախկին պատգամավորների հայտարարության մեջ։
Երկարատև խաղաղության հաստատման գործում Նիդերլանդների խորհրդարանի նախկին պատգամավորները անհրաժեշտություն են տեսնում ներառել նաև հարակից երկրները, ինչպիսիք են Թուրքիան և Իրանը, որքան էլ դա բարդ լինի:
«Ընդհանուր առմամբ, այժմ, երբ Փաշինյանը կատարեց այս կարևոր քայլը, հասունացել է ժամանակը, որ Նիդերլանդների կառավարությունն (ավելի) ակտիվ դեր ստանձնի: Հայաստանը խաղաղության ճանապարհ է բացել. Բաքվում իշխանության ղեկին կանգնածներն այժմ պետք է խաղաղությանը նպաստելու պատրաստակամություն ցուցաբերեն:
Այժմ Նիդերլանդները պետք է ակտիվորեն կենտրոնանա ԵՄ-ի աջակցության, օրինակ, ՄԱԿ-ի կամ ԵԱՀԿ-ի դիտորդական առաքելության կամ միջազգային խաղաղության առաքելության վրա, որին ակտիվորեն մասնակցում է նաև Նիդերլանդները:
Անհրաժեշտ է հստակ ուղերձ հղել Բաքվի բռնապետ Ալիևին: Ալիևը մինչ այժմ ցուցաբերել է ոչ ավելի, քան բազմաթիվ տեսակի խոչընդոտներ և ագրեսիա։ Թող ԵՄ-ն, խորհրդակցելով միջազգային հանրության, ԱՄՆ-ի, ԵՄ-ի, ՄԱԿ-ի, ԵԱՀԿ-ի հետ, գիծ քաշի և ճնշում գործադրի Բաքվի վրա՝ ընդունելու միջազգային խաղաղապահ առաքելությունը։ Այդ ժամանակ պարզ կդառնա՝ Ալիևը խաղաղություն է ուզում, թե միայն պատերազմի նպատակ ունի»,- նշված է հայտարարության մեջ։
Հայտարարությանը միացել են Նիդերլանդների խորհրդարանի նախկին պատգամավորներ Հարրի վան Բոմմելը, Լին Վան Դայկը, Մարտայն Վան Հելվերտը, Յան Հուկեման և Ջոել Որդենվինդը։
