Հայ բարձրաստիճան պաշտոնյաները կրկին ընդգծել են, որ Երևանի շահերը համապատասխանում են Իրանի շահերին և մերժել են ենթակառուցվածքային ցանկացած նախագծի իրականացում, որը հակասում է ազգային ինքնիշխանությանը և տարածքային ամբողջականությանը։
Թեհրանում ՀՀ դեսպան Գրիգոր Հակոբյանը հարցազրույց է տվել իրանական Tasnim լրատվկան գործակալությանը, որը լույս է սփռում Հարավային Կովկասում աշխարհաքաղաքական զարգացումների նոր չափանիշների և տարածաշրջանի նոր հավասարումներում Իրանի դիրքորոշման վրա։
Ընդգծելով Թեհրան-Երևան հարաբերությունների ռազմավարական բնույթը՝ Հակոբյանը հայտարարել է, որ Հայաստանը պաշտոնապես հաշվի է առել «Իրանի կենսական շահերը» Վաշինգտոնի՝ Ադրբեջանի և Միացյալ Նահանգների հետ եռակողմ համաձայնագրի գործընթացում և ակտիվ քննարկումներ է ունեցել Թեհրանի հետ՝ զարգացումների վերաբերյալ։
ՀՀ դեսպանը նշել է, որ երկու երկրների միջև հարաբերությունները մտել են ավելի խորը և ռազմավարական փուլ, և Իրանի նախագահի այցը Երևան, համագործակցության ավելի քան 10 փաստաթղթերի ստորագրումը, քաղաքական, անվտանգության, տնտեսական և մշակութային շփումների աճը վկայում են այդ հարաբերությունների աննախադեպ արագացման մասին։ Նա ընդգծել է, որ այդ հարաբերությունները ոչ միայն պահպանվել են, այլև հիմնված են իրավական հիմքերի և երկարաժամկետ զարգացման հեռանկարների վրա։
Հակոբյանն անդրադարձել է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև կնքված խաղաղության համաձայնագրին և Մինսկի խմբի լուծարումը համարել երկու երկրների միջև հակամարտության ավարտի հաստատման ամենաբարձր մակարդակը։
Մերժելով «միջանցք» տերմինը, դեսպանն ընդգծել է, որ Վաշինգտոնի հայտարարության մեջ նշվածը TRIPP անվամբ «տարանցիկ երթուղի» է, որն ամբողջությամբ հիմնված է երկրների ինքնիշխանության, տարածքային ամբողջականության և իրավասության սկզբունքների վրա։ Նա հավելել է, որ այս ծրագրի իրականացումը աննախադեպ հնարավորություն կընձեռի Իրանի և Վրաստանի, ինչպես նաև Սև ծովի միջև ուղիղ երկաթուղային կապի համար, և միևնույն ժամանակ Իրանը կդառնա Հայաստանի համար դեպի Կենտրոնական Ասիա տանող հիմնական տարանցիկ երթուղի։
Հակոբյանի հայտարարությունները ցույց են տալիս, որ Հայաստանը փորձում է նպաստել խաղաղությանը և վերաբացել տարածաշրջանային երթուղիները, չանտեսելով Իրանի՝ որպես Հարավային Կովկասում հիմնական խաղացողի ռազմավարական նկատառումները և ձևավորել համագործակցության և կայուն կայունության վրա հիմնված նոր հաղորդակցության կարգ։
Իրանի կարմիր գծերը Հայաստանի կարմիր գծերն են
Ավելի վաղ, Հայաստանի խորհրդարանի փոխնախագահ Ռուբեն Ռուբինյանը լրագրողների հետ հարցազրույցում նույնպես հայտարարել էր, որ այս երկրում կապի և ենթակառուցվածքային նախագծերի նախագծումն ու գործադրումն իրականացվում է՝ հաշվի առնելով հարևանների, մասնավորապես՝ Իրանի կենսական շահերը։
Tasnim գործակալության փոխանցմամբ՝ Pan-Armenian-ին հղում անելով՝ Ռուբինյանը, անդրադառնալով տարածաշրջանային զարգացումների զգայունությանը, ասել է. «Հայաստանում ոչ մի նախագիծ չի լինի այս երկրի լիակատար իրավասության սահմաններից դուրս կամ չի խախտի ազգային ինքնիշխանությունը»։
Նա ընդգծել է, որ Իրանի դեպքում երկու երկրների շահերը մեծապես համընկնում են, և այդ համընկնումն է Երևանի կողմից խոշոր տարածաշրջանային նախագծերում որոշումների կայացման հիմքը։
Այս հայտարարությունները հնչում են այն ժամանակ, երբ Գերագույն առաջնորդի խորհրդական Ալի Աքբար Վելայաթին նախկինում զգուշացրել էր «Թրամփի նախագծի» կապակցությամբ և այն բնութագրել որպես «Զանգեզուրի միջանցք» նախագծի շարունակություն՝ նոր և ամերիկյան ձևաչափով։ Արձագանքելով այդ մտահոգություններին, Ռուբինյանը հայտարարել է, որ այս ծրագիրը նախագծվել է՝ լիովին գիտակցելով Իրանի կոնկրետ կարմիր գծերը, և որ Երևանը մշտական կապի մեջ է Թեհրանի հետ՝ պաշտոնական դիվանագիտական խողովակներով։
ՀՀ խորհրդարանի փոխնախագահը հավելել է, որ այս կարմիր գծերը չեն սահմանափակվում միայն Իրանով, այլ, առաջին հերթին, Հայաստանի սեփական կարմիր գծերն են։ Այս դիրքորոշումների ամփոփումը ցույց է տալիս, որ Երևանը փորձում է վերաիմաստավորել իր դիրքորոշումը Ղարաբաղում տեղի ունեցած զարգացումներից հետո՝ միաժամանակ հստակ ուղերձ հղելով տարածաշրջանային հավասարակշռությունը պահպանելու և Իրանի շահերը հարգելու վերաբերյալ։
ParsToday
