Իմաստաբանական բառարան

Նիժնի Տապռի կապը մեր իրականության հետ

Երբ մարդիկ սրամտում են, զարմացած հայացքով նրանց մի՛ նայեք. անպայման արձագանքեք: Կա՛մ ծիծաղեք, կա՛մ էլ՝ ծիծաղելով ասեք՝ «Էս ի՞նչ հիմարություն ես դուրս տալիս», կամ էլ՝ «Գնա, ես քո հավեսը չունեմ»: Չէ՞ որ սրամտելն ու դրա հետեւանքով ծիծաղելն առանձնապես բնորոշ է միայն մարդուն՝ արարչագործության պսակին:

Երբ ինչ-որ մեկը կատակելու եւ ձեր տրամադրությունը բարձրացնելու նպատակով ասում է՝ «Սա ձեզ համար Կալուգայի Նիժնի Տապռի գեղը չի», մի՛ փորձեք աշխարհագրական քարտեզների վրա այդ գեղի տեղանքը գտնել:

Դուք ճիշտ եք՝ փնտրելու հետեւանքը գտնելն է: Բայց սա այդ դեպքը չէ: Փորձեք այդ սրամտությունից զվարճանալ, դրական լիցքեր կուտակել եւ փառք տալ Աստծուն, որ արարչագործության թագն ու պսակն եք եւ, ի տարբերություն բնության մյուս արարածների, կարողանում եք սրամիտ խոսքի իմաստը հասկանալ:

Բայց եթե համառորեն ուզում եք ինչ-որ բան գտնել, ապա փորձեք գտնել այդ արտահայտության հայկական համարժեքը:

Եվ եթե դուք ռուսական տեղանուններով հագեցած այդ արտահայտության փոխարեն գտել եք՝ «Սա ձեզ համար բոյախանի կարասը չի» դարձվածքը, իմացեք, որ ճիշտ ուղու վրա եք:

ԲՈՅԱԽԱՆԵՆ թուրքերեն բառ է՝ «ներկատուն» իմաստով: Իսկ ԲՈՅԱԽԱՆԻ ԿԱՐԱՍԸ այն անոթն է, որի մեջ ով որքան ներկելու շոր ունի, բերում, խցկում է:

Բայց այդ ռուսական գեղի անունն ի՞նչ կապ ունի թուրքական ծագումով բոյախանի հետ: Կապն անմիջական է.

Համաձայն ռուսական մի հեքիաթի՝ Կալուգայի Նիժնի Տապռի գեղում գինու մի հսկա կարաս կար, որից գեղցիներն իրենց ուզածի չափ գինի էին վերցնում: Գինին խմելուց հետո էլ ՀԱՄԸ ՄՆՈՒՄ ԷՐ ԲԵՐԱՆՆԵՐԸ:

Գ. ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ