Մենք ապրում ենք մի ժամանակաշրջանում, երբ ձեռքում մի քանի գրքով շրջելն ու առհասարակ կարդալը դարձել է նորաձեւ: Իսկ ահա որքանով են այդ գրքերն իրենց նպատակին ծառայում` հարցի մյուս կողմն է:
Թերթ կարդալու մշակույթի մասին խոսելն անգամ ավելորդ է. այն, կարելի է ասել, իսպառ վերացել է: Լինելով գրագետ եւ անաչառ լրագրող եւ հավատարիմ մնալով սեփական համոզմունքիս, որոշեցի այնուամենայնիվ անցկացնել մինի հարցում եւ պարզել, թե արդյո՞ք մեր քաղաքացիները կարդում են թերթ:
Վաղարշակ պապն առաջինն էր, ում նկատեցի այգու մի անկյունային հատվածում` «Առավոտ»-ը ձեռքին: Հարցին, թե ինչ է կարդում եւ արդյո՞ք հետաքրքրական է, նա պատասխանեց.
– Բալա ջան, էդ հեռախոսներից ես գլուխ չեմ հանում, տելեվիզորով էլ երեկ չհասցրի լուրերը նայեմ, դրա համար թերթ առա, որ կարդամ: Տելեվիզորը որ կա, ըտեղով եմ նայում ու հազարից մեկ ա որ թերթ եմ առնում, էսօր էդ հազարից մեկ օրն ա:
Հակառակ Վաղարշակ պապի, Սիրանուշ տատը թերթ գնում է իր 80-ամյա հաշմանդամություն ունեցող ամուսնու համար, որն իր ողջ օրը միայն դրանով է լցնում:
– Տանում եմ, բիձես ա կարդում, հետո էլ որ պետք չի լինում՝ դնում եմ կաստուրկեքի տակ կալկայի տեղ ծառայում ա, թխվածք եմ թխում:
Զրուցելով կրպակի վաճառողի հետ՝ պարզ դարձավ, որ երիտասարդների շատ քիչ մասն է թերթ գնում, հիմնականում լրագրողներն ու արվեստի ներկայացուցիչներն են գնորդները: Երիտասարդ աղջիկներին հետաքրքրում են մշակութային եւ շոուբիզնեսյան թերթերը, իսկ տղաներին` սպորտայինները: Վաճառող Սիրան Մակարյանի կարծիքով, այսօրվա երիտասարդների ճաշակը շատ ցածր է` չի բարձրանում սերիալների մակարդակից: Դրա համար էլ այդ թերթերն են ավելի շատ են վաճառվում.
– Հիմիկվա ջահելները ուղղակի կրթություն չունեն: Եթե ունենան, գոնե թերթն ու ամսագիրը իրարից կտարբերեն: Քսվեն, ներկվեն ու ման գան` էդ են հիմիկվա ջահելները:
20-ամյա Վահեին էլ առհասարակ չի հետաքրքրում տպագիր մամուլը, ինչը բացատրում է մի քանի պատճառ առաջ քաշելով.
– Նախ կարեւոր ա ինտերնետի առկայությունը: Նույն հոդվածը կարելի է կարդալ թերթի ինտերնետային էջում ու առհասարակ ինտերնետային հարթակում: Հետո` ինտերնետում նորության մասին ավելի շուտ ենք իմանում, չենք սպասում շաբաթներ մինչեւ տպագրվի ու հասնի վաճառակետ: Համ էլ կարծում եմ, որ կարեւոր է մամուլի որակը: Նյութերը պետք է այնպես մատուցվեն, որ ընթերցողը կլանվի ու մեծ ուշադրությամբ կարդա դրանք: Նյութերը պետք է հասանալի եւ ընկալելի լինեն բոլորի համար: Երբեմն խորը վերլուծական հոդվածը ընթերցողի համար շատ բարդ է լինում, ինչի պատճառով էլ նա, բնականաբար, չի էլ կարդա մինչեւ վերջ:
Վերջին տարիների վիճակագրական տվյալներն էլ փաստում են, որ ողջ աշխարհում ընթերցողների ճնշող մեծամասնությունը՝ 80 տոկոսը հիմա կարդում է թերթի ոչ թե տպագիր, այլ առցանց, այսինքն՝ ինտերնետային տարբերակը: Ու այդ հարցում շատ տեղին մի խոսք է ասում աշխարհահռչակ մեդիա մագնատ Ռուպերտ Մերդոքը. «Թերթերը ոսկու գետեր են, բայց այդ գետերը ժամանակին ցամաքում են»:
ԷԼԵՆ ՄԻՐԶՈՅԱՆ
ՀՊՄՀ ռադիոհեռուստատեսության 3-րդ կուրսի ուսանող
