Հպում երեւույթը վերջին տարիներին մարդկությանը խորթ դարձավ: Արգելվեց մարդկանց շփման կարեւորագույն տարրը: Մարդու ֆիզիկական մարմինը տեղափոխվեց վիրտուալ դաշտ: Մարդկությունն անցավ եւս մի փորձություն, որը, սակայն, իր հետքը թողեց առօրյա կյանքում:
Հասմիկ Ավետիսյանի «Հպում» ցուցադրությունը, որը գործում է նոյեմբերի 5-25-ը Ժամանակակից Արվեստի Թանգարանի ցուցադրությունների սրահում, այդ փորձության վերջին փուլն է:
Ցուցադրությունը կազմված է հետեւյալ վեց բաժիններից.
ԲՈԼՈՐԻՑ ՀԵՌՈՒ՝ ԻՆՔԴ ՔԵԶ ՀԵՏ. Կտորներով ծածկված տաղավարի մուտքը երկու կողմից շրջապատված է կտորից արված ձեռքերով, որոնք ձգվում են դեպի դիտորդը, փորձում են հպվել նրան կամ ինչ-որ բան են ցույց տալիս: Դիտորդից տարածություն են պահպանում:
ԼՍԻ՛Ր. Երկրորդ տաղավարը զուրկ է հարդարանքից: Այնտեղ քաղաքի աղմուկն է՝ երթեւեկության, շինարարության, մարդկության: Աղմուկ, որ իրենից քաոս է ենթադրում, եւ իր ձեռքը պահում է լռության եւ հանգստության վրա:
ՏԵ՛Ս. Ցուցադրության այս մասում քսաներեք կտավից բաղկացած պատկեր է, որն իր մեջ գեներացնում է զգացում կոչվածը: Դիմանկարներից յուրաքանչյուրն իր ուրույն զգացումն է արտահայտում՝ երջանկություն, բարկություն, հանգստություն…
ԶԳԱ՛. Հինգ սափորների ներսում առարկաներ են թաքնված: Ի՞նչ է առաջին սափորում…
ՓՈԽԻ՛Ր. Երկու շրջանակի մետաղալարե ցանց է ամրացված, որին հպվելով՝ դիտորդը կարող է փոխել դրա տեսքը: Արվեստագետն այն համեմատել է լավաշի հետ, այդ երկու գործերի մոտ կտավ է կախված՝ վրան նկարված լավաշով:
ՄՏԱԾԻ՛Ր. Ցուցանակի վրա հայերեն եւ օտարալեզու գրություններ են, հենց ցուցանակը մեջտեղից բաժանված երկու մասի՝ «ֆիզիկական եւ զգայական»:
Այս ցուցադրությունը կոնցեպտուալ արվեստի այն վառ օրինակներից է, որի պակասն ունի մեր հանրությունը: Ցուցադրությունն ասես ներկայացում լինի, որի գլխավոր հերոսը հենց դիտորդն է: Հասմիկ Ավետիսյանն արվեստասերին իր աշխարհ է տանում, նրան հաղորդ է դարձնում իր հույզերին ու ապրումներին եւ դիտորդի մոտ արթնացնում նորերը:
Հպումը լոկ ֆիզիկականը չէ: Ֆիզիկականն ընդամենը միջոց է այն զգալու մարմնական կերպարում: Այս ցուցադրությանն արվեստագետը հպվում է ոչ միայն մարմնին, այլեւ հոգուն, մարդու տեսանելի եւ անտեսանելի զգայարաններին:
ՀՐԱՉՅԱ ԳԱԼՍՏՅԱՆ
Արվեստաբան, ԺԱԹ ավագ գիտաշխատող
