Պոլսի «Արաս» հրատարակչությունը ապրիլին լույս է ընծայել Հակոբ Կոպելյանի «Խոզակը կիզիչ շոգու մէջ» («K zg n Buhardaki Koza») թուրքերեն վեպը: Հեղինակի՝ 360 էջ կազմող առաջին գրքի հիմքում նրա ընտանիքի եւ ընդհանրապես Պարտիզակի հայության պատմությունն է:
Պարտիզակի բնակիչների (որոնց մեծամասնությունը հայեր էին) ապրուստի հիմնական աղբյուրը շերամաբուծությունն էր, եւ շերամի հյուսած խոզակները (բոժոժ) պարտիզակցիների երեւակայության մեջ բազմակի նշանակություն էին ստանում: Վեպը բաղկացած է մի քանի փոխկապակցված ճանապարհային պատմություններից: 1915 թ. հունիսին սկսվում է մի խումբ պարտիզակցիների, հիմնականում՝ կանանց եւ երեխաների տեղահանությունը. նրանց ամեն վայրկյան սպառնում է մահը: Երկու հայեր՝ Պոլսում այգեպան աշխատող Մկրտիչը եւ երկաթուղային շինարարությունից փախած Արթինը վտանգավոր ճանապարհորդություն են սկսում՝ վերագտնելու, փրկելու իրենց ընտանիքները…
Արկածային ժանրի այս վեպն ի վերջո կյանքի համար պայքարի, վերապրումի մասին է: Հայալեզու եւ թուրքալեզու մամուլը բարձր է գնահատել վեպը: Գրող Շեյմուս Դիքենի խոսքերով՝ «վեպի սյուժեն շատ կուռ է: Ասես ֆիլմի սցենարի համար պատրաստված նախապատմություն լինի»:
Ինչպես գրում է «Ժամանակ» օրաթերթը, վեպը «պատմական հենքով ընթերցողին մատուցուած ոդիսականի մը բնոյթը կը կրէ, ինչ որ կը բարձրացնէ անոր նկատմամբ հետաքրքրութիւնը եւ ընթերցողին առջեւ կþուրուագծէ լայն հորիզոններ»: Հուսանք՝ այս գիրքը, որ ըստ քննադատների մեկ շնչով է ընթերցվում, մոտ ժամանակներս կթարգմանվի նաեւ հայերեն:
Հակոբ Կոպելյանը ծնվել է 1969 թ., որդին է մեծատաղանդ հայ գրող, բանաստեղծ եւ թարգմանիչ Երվանդ Կոպելյանի: Սովորել է Էսայան եւ Կեդրոնական վարժարաններում, ապա՝ Ստամբուլի տեխնիկական համալսարանում: Համակարգչային տեխնոլոգիաների մասնագետ է: 1988-ին հիմնել է «Նորք» հրատարակչությունը, մասնակցել «Քուլիս» պարբերականի հրատարակությանը: Հրատարակել է պատմվածքներ եւ հոդվածներ: Թարգմանել եւ «Արաս» հրատարակչության հետ համագործակցությամբ հրատարակել է հոր լավագույն պատմվածքների ժողովածուն:
ԱՇՈՏ ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
