Բորիս Նեմցովի սպանության մեջ ռուսաստանյան ընդդիմությունը, բնականաբար, առաջին հերթին մեղադրեց նախագահ Վլադիմիր Պուտինին, նոր հետոՙ ռուս նացիոնալիստներին, այս դեպքում հաշվի առնելով նաեւ սպանվածի ազգային պատկանելությունը: Վերջիններս արհամարհանքով հերքեցին իրենց ուղղված մեղադրանքները, նշելով, որ Նեմցովն այն մասշտաբի քաղաքագետը չէր, որ հետաքրքրեր իրենց:
Բորիս Նեմցովը ծնվել է հրեական ընտանիքում: Հայրըՙ Եֆիմ Դավիդովիչ Նեմցովը (Նեյման) եղել է ինժեներ-շինարար, մայրըՙ Դինա Յակովլեւնա Էյդմանըՙ մանկաբույժ: Բորիս Նեմցովը չի ժխտել, որ իր երակներում հրեական արյուն է հոսում, սակայն քաղաքական-կարիերիստական նկատառումներով ձգտել է իրեն ռուս ներկայացնել: Նույնսկ կնքվել է ռուսական եկեղեցում:
Ելցինի օրոք նա սրընթաց քաղաքական կարիերա ստեղծեց, հասնելով մինչեւ առաջին փոխվարչապետի պաշտոնին: Նույնիսկ մի պահ եղավ, երբ նա հավակնեց թագաժառանգի կարգավիճակին: Դրանք այն ժամանակներն էին, երբ հրեաների իշխանությունը Ռուսաստանում բացարձակ էր, եւ որոնց նպատակն էր առավելագույնս կազմալուծել ռուսական պետությունը: Սակայն, ինչպես սարկազմով նշում են ռուս նացիոնալիստները, Ելցինը միջալկոհոլային ընդմիջումների ժամանակ այնուամենայնիվ գլխի ընկավ, որ սա արժանի փոխանորդ չի կարող լինել եւ ի վերջո գերադասեց Վլադիմիր Պուտինին:
Ելցինի կառավարման հետխորհրդային ժամանակահատվածը Ռուսաստանի նորագույն պատմության, ինչպես հիմա Հայաստանում է մոդայիկ դարձել բնորոշել, անփառունակ շրջանն էր: Երկիրը հսկայական քայլերով հետընթաց էր ապրում, եւ Բորիս Նեմցովը, լինելով այդ ռեժիմի երեւելի դեմքերից մեկը, պետության զարգացման առումով չէր կարող եւ չունեցավ որեւէ դրական դերակատարում: Առհասարակ ռուս ժողովուրդը այսօր էլ ատելությամբ ու զզվանքով է հիշում այդ հրեական «պլեադային»ՙ Գայդար, Չուբայս, Բերեզովսկի, Նեմցով, Յավլինսկի եւ այլք: Ի՜նչ արժեր հենց միայն խորհրդային սեփականության բացարձակ հրեամետ թալանչիական սեփականաշնորհումը, որին անմասն չէր նաեւ Նեմցովը: Գործել միայն ի վնաս Ռուսաստանի, ի շահ Արեւմուտքի:
Զրկվելով իշխանությունից, Նեմցովը, դառնալով ընդդիմադիր քաղաքական գործիչ, ամեն ինչ անում էր նորեն իշխանություն վերադառնալու համար: Սակայն ապարդյուն: Կյանքի վերջին տարիներին նա արդեն հայտնվել էր ընդդիմադիր ուժերի երկրորդ, եթե ոչ երրորդ էշելոնում, որպես քաղաքական գործիչ լինելով ընդամենը Յարոսլավլի գավառային դումայի անդամ:
Թերեւս իրավացի է ռուս գրող, հասարակական գործիչ Էդուարդ Լիմոնովը, որը Նեմցովի ողջ «ընդդիմադիր» գործունեության շարժիչ ուժը համարել է նրա անսահման ատելությունը Վլադիմիր Պուտինի հանդեպ: Ա՜խր ինքը կարող էր լինել նրա տեղում… Ոչ մի նոր գաղափար ու իմաստ նրա իշխանամերժ գործողություններում, նույն տարտամ լիբերալիզմը, անզորի հայհոյանքները, նույն «պայքարը» կոռուպցիայի, անօրինականությունների դեմ եւ այլն: Եվ այդ այն դեպքում, երբ Նեմցովն ինքը բազմամիլիոնատեր էր, տասնյակ ընկերությունների բաժնետեր, շքեղ բնակարանների ու մեքենաների սեփականատեր: Սիրում էր բոհեմական կյանք, սիրուհիներ, աշխարհիկ վայելքներ: Սպանության պահին 55-ամյա այրի կողքին էր 23-ամյա ուկրաինացի մոդելուհին: Նեմցովն իր երեք կանանցից (ոչ բոլորըՙ օրինական) ունեցել է չորս երեխա: Նույն Լիմոնովը, որը մոտիկից է ճանաչել Նեմցովին, նրան համարել է անսկզբունք մարդ, կոմբինատոր եւ մանիպուլյատոր, սադրիչ գործիչ, որը հմտորեն քայքայում էր միավորումներ ու ալյանսներ, հաճախ նույնիսկ ոչինչ չշահելով դրանից, միայն թե հագուրդ տար իր անբարիշտ խառնվածքին ու հիվանդագին ինքնասիրահարվածությանը:
Իսկ հիմաՙ ավելի «լուրջ» բաների մասին: Եվրոպացի եւ ամերիկացի լիդերները խստիվ դատապարտեցին «դաժան» սպանությունը, ուղղակիորեն թե անուղղակիորեն մեղքը բարդելով, իհարկե, Պուտինի վրաՙ ի հետեւանք նրա ստեղծած «անհանդուրժողականության» մթնոլորտի: Կարո՞ղ էր Պուտինը կազմակերպել նման ոճրագործություն: Հազիվ թե, որովհետեւ Բորիս Նեմցովը որպես քաղաքական հակառակորդ ոչնչություն էր նրա համար: Քննադատո՞ւմ էր նա պետության ղեկավարին: Անշուշտ: Բայց ամեն ինչ ավարտվում էր դրանով. փուչ էին նրա մտքերն ու ջանքերը: Նվազեցնու՞մ էր նա Պուտինի 86 տոկոսանոց վարկանիշը: Բնավ: Վերջիվերջո ինչո՞վ էր նա առանձնանում Կասյանովից, Ռիժկովից, Նավալնուց, Կասպարովից… Կարո՞ղ է Պուտինը խնդիր է դրել շարքից հանել այս գորշություններին եւ սկսել է հենց Նեմցովից: Գուցե վերջինս շատ ավելի հաճախ էր այցելում ամերիկյան դեսպանատուն, ստանձնում Ռուսաստանում համաշխարհային հրեական կապիտալի ներկայացուցիչներից մեկի դերը: Պե՞տք էր Պուտինին սպասելի աղմուկը:
Կրկին ասենք, որ ներքին ու արտաքին քաղաքականության հետ կապված բոլոր հարցերում Նեմցովը հակադրվում էր պետության ղեկավարին: Ուկրաինայի հակառուսական կողմնորոշման նկատմամբ իր «ջերմ» սերը նա արտահայտել էր տակավին նացիոնալիստ Յուշչենկոյի ժամանակ, երբ Ղրիմի «բռնազավթման» մասին խոսք անգամ չկար: Բայց ահա ամերիկացիներին հատկապես ոչ մի կերպ չի հաջողվում «Մայդան» կամ «Ռուսական գարուն» հրահրել ռուսաց երկրում: Եվ զանազան տրամաչափի նեմցովներն էլ անպտուղ են նույնիսկ սկզբնավորելու մասշտաբային անկարգություններ, քաոսային իրավիճակ: Ինչպես ստացվեց մեկ տարի առաջ Կիեւում: Չկան անհատականություններ, այնպիսի նորագույն գունավոր տեխնոլոգիաներ, որոնք սասանեին Ռուսաստանն ու ատելի Պուտինի դիկտատուրան: Տեսեք, նա փաստորեն հաղթող է դուրս գալիս անգամ Նովոռոսիայում:
Ռուս-ամերիկյան գլոբալ հակամարտության ներկա փուլում Նեմցովը պտուտակ էլ չէր եւ նրա սպանությունն էլ որեւէ էական ազդեցություն չի ունենա իրադարձությունների հետագա զարգացումների վրա: Կսպասեն մինչեւ սպանության բացահայտումը եւ ամեն ինչ կմոռացվի: Ռուսները հիանալի գիտեն, որ եթե նույնիսկ Եվրոպան ինչ-որ տեղ ընկրկում է հակառուսական նկրտումներում, ապա ամերիկացիները երբեք չեն հանգստանա եւ ամեն ինչ կանեն Ռուսաստանը ավելի ու ավելի մեկուսացնելու, քայքայելու, անդամահատելու, Պուտինին գահընկեց անելու եւ Նեմցովի նման մեկին նրա տեղը նշանակելու մաքառումներում: Սակայն առայժմ, չնայած շոշափելի զոհողություններին, Ռուսաստանը շարունակում է իր աշխարհաքաղաքական (հակաամերիկյան) հարձակումը եւ այդ մասին նորերս անսքող հայտարարեց Պուտինն ինքը. «Խորհրդային Միության փլուզումից հետո միակ անվերապահ լիդերով աշխարհը «սառեցնելու» փորձը, երբ այդ մեկը գտնում է, որ իրեն կարելի է ամեն ինչ, իսկ մյուսներին միայն այն, ինչը ինքը կթույլատրի, Ռուսաստանի համար անընդունելի է: Եթե որեւէ մեկին դուր է գալիս ապրել կիսաօկուպացման պայմաններում, ապա դրան մենք երբեք չենք գնա»:
Հ.Գ.- Վերոնշյալ միջադեպի կապակցությամբ ապշեցնում է հայկական անորոշ մի կազմակերպության հայտարարությունը, ըստ որի Նեմցովի սպանության մեջ անվերապահ մեղավոր է ճանաչվել… «բռնապետ» Պուտինը: Զարմանալի է, ինչու են Հայաստանում այդքան անողոք ու համարձակ ուրիշի բռնապետի հանդեպ, բայց անողնաշար ու ողորմելի են սեփականների նկատմամբ:
