Այսօր Իրանի Արաք/Խոնդաբ միջուկային կենտրոններին Իսրայելի հասցրած հարվածները որակապես նոր ու չափազանց վտանգավոր փուլ են բացում այս պատերազմի մեջ։
Արաքի օբյեկտները կարևոր են նրանով, որ կապված են ոչ թե ուրանի հարստացման, այլ պլուտոնիումի հնարավոր արտադրության հետ․ այսինքն՝ խոսքը Իրանի միջուկային ծրագրի երկրորդ՝ այլընտրանքային ուղղության մասին է։ Պարզ ասած՝ սա միջուկային զենքի ձեռքբերման մեկ այլ ճանապարհ է, և հարվածի նպատակը այդ ուղին փակելն ու Թեհրանի հնարավորությունները սահմանափակելն է։
Միաժամանակ հաղորդվում է նաև Յազդի նահանգի Արդական քաղաքում գտնվող «դեղին կեկի» (ուրանի խտանյութի) արտադրության գործարանի վրա հարվածի մասին։ Սա միջուկային շղթայի հենց սկզբնական փուլն է՝ հումքի վերամշակումը։ Այսպիսով, թիրախավորվում են և՛ ծրագրի «սկիզբը», և՛ «այլընտրանքային վերջնամասը»՝ փաստորեն ընդգրկելով ամբողջ համակարգը։
Սակայն այստեղ մեծ վտանգներ են առաջանում։ Նման օբյեկտների թիրախավորումը միշտ պարունակում է ճառագայթային աղտոտման ռիսկ՝ նույնիսկ եթե տվյալ պահին ռեակտորը լիարժեք գործարկված չէ։ Իսկ ամենակարևորն այն է, որ միջուկային ենթակառուցվածքների դեմ հարվածները կտրուկ բարձրացնում են էսկալացիայի շեմը և կարող են արագ վերածվել լայնամասշտաբ տարածաշրջանային պատերազմի՝ առանց կարմիր գծերի։
Այսինքն՝ գործ ունենք ոչ թե հերթական ռազմական գործողության, այլ խիստ վտանգավոր նախադեպի հետ։ Եվ Իսլամական Հեղափոխության Պահապանների Կորպուսն արդեն իսկ նախազգուշացրել է, որ պատասխանը չի ուշանա՝ Իսրայելում և Պարսից Ծոցում թիրախավորվելու են ծանր արդյունաբերության գործարաններն ու մյուս կարևոր օբյեկտները։
Առաջիկա օրերին երկու կողմերն էլ, ամենայն հավանականությամբ, կհասցնեն նոր և ավելի ուժգին հարվածներ։ Ըստ այդմ, կարող է ակտիվանալ նաև Իրանի հյուսիսային ճակատը՝ Իսրայելի դաշնակից Ադրբեջանը։ Բաքու–Ջեյհան նավթամուղը նույնպես կարող է հայտնվել թիրախում, քանի որ այս պատերազմը միտում ունի հասնելու տարածաշրջանի բոլոր էներգետիկ զարկերակներին։
«Ովքեր սուր են վերցնում, սրով էլ կընկնեն»։
Մատթեոս, ԻԶ 52
Արմեն Այվազյան, պատմաբան, քաղաքագետ
