Միջազգայնագետ Սուրեն Սարգսյանը իր ֆեյսբուկյան էջում ներկայացրել է ԱՄՆ Պետդեպի պաշտոնական զեկույցը Հայաստանում ներդրումային միջավայրի վերաբերյալ։
Պետդեպի զեկույցը Հայաստանում ներդրումային միջավայրի վերաբերյալ այնքան դրական ու կողմանակալ ներկայացվեց, որ որոշեցի մի քանի կետ առանձնացնել, թե ինչ է Պետդեպը աառաջարկում Հայաստանին առավել լավ միջավայր ձևավորելու համար։ Նպատակս այն է, որ հանրությանը օբյեկտիվ պատկերացում կազմի զեկույցի բովանդակության մասին։ Կոռուպցիան շարունակում է էական խոչընդոտ հանդիսանալ Հայաստանում ԱՄՆ ներդրումների համար, մասնավորապես, քանի որ այն վերաբերում է կարևոր ոլորտներին, ինչպիսիք են արդարադատության համակարգը և օրենքի գերակայության հետ կապված խնդիրները, գործող օրենսդրության և կանոնակարգերի կիրառումն ու դրանց հավասար վերաբերմունքը:
Հայաստանի ունակությանը կոռուպցիան դիմագրավելու, կանխելու և հետապնդելու համար խոչընդոտում է պաշտոնական բացահայտման մասին օրենքների խստորեն կիրառման բացակայությունը, որը թույլ չի տալիս կանխել կոռումպացված պաշտոնյաների մուտքը և պահպանել իրենց հեղինակության և ազդեցության դիրքերը: Պետական պաշտոնյաների կողմից հայտարարագրերի օբյեկտիվ և համակարգված ստուգումը պատմականորեն բացակայում է:
Բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց էթիկայի հանձնաժողովի աշխատակազմի ոչ պատշաճ և այս պատասխանատվությունը ժառանգած Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի հետաձգված ստեղծման պատճառով: Ըստ միջազգային գնահատականների, ՀՀ իշխանությունները սահմանափակ կարողություններ ունեն հետաքննելու փողերի լվացումը և նման դեպքերի դեմ քրեական հետապնդում հարուցելու համար:
Տարբեր օրենքներ, որոնցից ոմանք թարմացվել են մինչև 2018 թվականը, արգելում են քաղաքացիական և համայնքային ծառայողների, ինչպես նաև տեղական ինքնակառավարման մարմինների կողմից ընտրված պաշտոնյաների, ինչպիսիք են քաղաքապետերն ու ավագանիները, մասնակցությունը առևտրային գործունեությանը: Այնուամենայնիվ, ազգային, շրջանային և տեղական մակարդակների հզոր պաշտոնյաները հաճախ ուղղակի, մասնակի կամ անուղղակի վերահսկողություն են ձեռք բերում մասնավոր ընկերությունների նկատմամբ:
Օտարերկրյա ներդրողները դեռ մտահոգված են օրենքի գերակայությամբ և հավասար վերաբերմունքով: ԱՄՆ ընկերությունները նաև հաղորդել են, որ ներդրումային միջավայրը աղտոտված է մտավոր սեփականության իրավունքի չկիրառման պատճառով:
Եղել են մտահոգություններ անկախ և ուժեղ դատական համակարգի բացակայության վերաբերյալ, ինչը խարխլում է կառավարության կողմից հավասար վերաբերմունքի և թափանցիկության հավաստիացումները և նվազեցնում է արդյունավետ միջոցների հասանելիությունը ներդրումների կամ առևտրային վեճերի դեպքերում: ԱՄՆ սուբյեկտների ներկայացուցիչները մտահոգություններ են առաջացրել մասնավոր հատվածի հետ շահագրգիռ կողմերի խորհրդատվության որակի և գործարար համայնքի մտահոգությունները լուծելու համար կառավարության արձագանքման վերաբերյալ:
Չնայած կոռուպցիայի դեմ պայքարի ոլորտում առաջընթացին և որոշ ոլորտներում բարելավումներին, որոնք բարձրացնում են Հայաստանի գրավչությունը, որպես ներդրումային նպատակակետ, ներդրողները պնդում են, որ կան բազմաթիվ մտահոգություններ և պետք է լուծվեն թափանցիկ, արդարացի և կանխատեսելի բիզնես միջավայր ապահովելու համար: Երկրի լեռնարդյունաբերության ոլորտում ներդրումային վեճը գրավել է միջազգային նշանակալի ուշադրություն և մի քանի տարի անց մնում է չմարված:
