Չորեքշաբթի 11 մարտ 2026-ին Պէյրութի մէջ իր մահկանացուն կնքած է Լիբանանի եւ արաբական աշխարհի արուեստի մարզին մէջ հանրածանօթ անուն մը՝ Թորոս Սիրանոսեանը, որ հակառակ օտար շրջանակներու մէջ իր աշխատանքին պարտադրած սովորութեան, ուր նման համբաւի անձեր փորձութիւնը կ ունենան փոխելու կամ դիւրացնելու իրենց անունը կամ մականունը, Թորոս Սիրանոսեանը կառչած մնացած էր իր անուան: Երեւոյթ մը, որ հպարտութիւն կը պատճառէ իւրաքանչիւր հայու, երբ իր մականունին «եան» մասնիկը օտարալեզու լրատուական միջոցներէ կը լսած է:
Ծնած է Լիբանան: Յաճախած է Պէյրութի Ecole Hoteliere ուսումնարանը, որմէ ետք ուսումը շարունակած է Զուիցերիոյ մէջ, ստանալով խոհարարապետի աստիճան եւ համապատասխան վկայական տեղւոյն՝ Ecole Hoteliere-էն: Վերադառնալով Լիբանան՝ ստեղծած է իր EPI CLUB գիշերային բարձրամակարդակ ակումբը, Պէյրութի Ֆենիսիա փողոցին վրայ: Նշեալ ակումբը գործած է 1961-1976 թուականներուն, փակուած քաղաքացիական պատերազմին պատճառով:
“EPI Club”-ի մէջ ելոյթ ունենալու համար համար Թորոս Սիրանոսեան հրաւիրած է բազմաթիւ երգիչներ, տարբեր երկիրներէ, որոնցմէ շատեր, այդ իսկ ակումբին շնորհիւ, հասած են իրենց հանրահռչակման, ինչպէս՝ Ատամօ եւ Էնրիքօ Քոմասեաս: 1970-ին բացած է DEIR EL KALAA փառատօնը՝ աշխարհահռչակ երգիչ Շառլ Ազնաւուրի հետ:
1971-ին, Սիրանոսեան՝ համաշխարհային երգիչ Ժիլպէր Պեքոյի հետ՝ սկիզբ դրած է JBEIL CASTLE միջազգային փառատօնին, որուն համար յաճախ հրաւիրած է մեծ երգիչներ, ինչպէս՝ Շառլ Ազնաւուր, Խուլիօ Իկլեսիաս, Տալիտա, Ժիլպէր Պեքօ, Տեմիս Ռուսոս, Շըռլի Պասսի, Սամանթա Ֆոքս, Միրէյ Մաթիօ եւ այլք: Հրաւիրած է նաեւ նշանաւոր ներկայացումներ եւ միջազգային ճանաչում ունեցող խումբեր: Լիբանանեան քաղաքացիական պատերազմին տարիներուն, երբ մշակութային կեանքը կանք առած էր երկրին մէջ, Սիրանոսեան իր արուեստի ձեռնարկները ներկայացուցած է տարբեր երկիրներու մէջ, ինչպէս՝ Սուրիոյ, Յորդանանի, Իրաքի, Իրանի, Քուէյթի, Արաբական Էմիրութիւններու եւ Եգիպտոսի մէջ:
Տարբեր երկիրներու մէջ Սիրանոսեան ներկայացուցած է նշանաւոր Լիբանանցի երգիչներ, որոնց ցանկին մէջ՝ երգարուեստի լիբանանցի մեծութիւններ՝ ինչպէս՝ Ֆէյրուզը, Սապահը, Մաժիտա Էլ Ռումին, Ուատիի էլ Սաֆին, Սամիրա Թուֆիքը եւ ուրիշներ: 1987-ին Սիրանոսեան Լիբանանի մէջ ստեղծած է LA MAISON DE L ARTISTE LIBANAIS (Արուեստագէտներու տունը) գործակալութիւնը, որուն բացումը կատարուած է Լիբանանի այդ ժամանակի նախագահ Ամին Ժեմայէլի հովանաւորութեամբ:
Սիրանոսեան իր երկրային կեանքին ընթացքին յանձն առած է ծառայել լիբանանեան արուեստին եւ մշակութային կեանքին, ինչպէս նաեւ լիբանանցի արուեստագէտներուն՝ մինչեւ իր կեանքին աւարտը, յոյս ունենալով, որ իր գործը շարունակողներ պիտի ըլլան դեռ շատ երկար ժամանակ:
***
ՀՀ Սփիւռքի նախարար տիկին Հրանուշ Հակոբեանը տեսած էր նախարարութեան՝ «Ուիլիըմ Սարոյեան» մետալով պարգեւատրել Թորոս Սիրանոսեանը:
Լիբանանի եւ արաբական աշխարհի մէջ բազմաթիւ անգամներ մրցանակներ ու մետալներ ստացած մարդուն, մահազդին, այսօր կ՛ընկերակցի ՀՀ Սփիւռքի նախարարէն ստացած մետալով իր նկարը, զորս ստանալէն մինչեւ իր կեանքին վերջը իր հպարտութեան եւ զինք իր ազգութեան կապող կարեւոր խորհրդանիշը հանդիսացած է:
ՍԵՒԱԿ ՅԱԿՈԲԵԱՆ
Գլխ. խմբագիր Բեյրութի «Զարթօնք» օրաթերթի
(Տպագրվում է զգալի հապավումներով):
