Արարելու, միավորելու եւ հայի արժանապատվությունը պահպանելու իմաստալից ճանապարհ
Կան մարդիկ, որոնց մասին գրելիս դժվար է սահմանափակվել պաշտոնական կենսագրությամբ, քանի որ նրանց կյանքը թվերի եւ տարեթվերի շարադրանք չէ, այլ՝ ընթացք, կեցվածք, պատասխանատվություն:
Այդպիսի մարդկանցից է Կամո Հայրապետյանը՝ Կրասնոդարի բազմազգ եւ բազմաշերտ իրականության մեջ ձեւավորված առաջնորդ, որն իր հետեւողական աշխատանքով համախմբել է հայ համայնքը եւ այն վերածել կազմակերպված ու վստահելի ուժի:
Եվ Կամո Հայրապետյանի 60-ամյակը, որը լրանում է վաղը՝ մարտի 28-ին, պարզապես հոբելյան չէ: Դա մի ամբողջ ժամանակաշրջանի ամփոփում է, որի մեջ տեղավորվում են աշխատանքը, պայքարը, նվիրումը եւ ամենակարեւորը՝ մարդկանց նկատմամբ պատասխանատվություն կրելու կարողությունը:
Ծնված լինելով հայկական ավանդական ընտանիքում՝ նա վաղ տարիքից յուրացրել է այն պարզ, բայց խորքային ճշմարտությունը, որը հաճախ կորչում է ժամանակի աղմուկի մեջ՝ մարդը պետք է օգտակար լինի: Ոչ թե խոսքով, այլ գործով: Ոչ թե ձեւական, այլ՝ նպատակային ու հետեւողական:
Այս սկզբունքն է, որ տարիների ընթացքում ձեւավորել է Կամո Հայրապետյանի ամբողջ կենսագրությունը: Նրա անցած ճանապարհը՝ խորհրդային բանակի ծառայությունից մինչեւ արտադրական ղեկավարություն, հետո՝ բիզնեսի ձեւավորում եւ հանրային գործունեություն, չունի կտրուկ շրջադարձեր: Այն կառուցված է աստիճանաբար, բայց ամուր: Եվ հենց այս հանգամանքն է, որ նրան դարձրել է վստահելի՝ ոչ թե մեկ օրվա, այլ տարիների եւ տասնամյակների փորձառությամբ:
«Մետրոպոլիս» հրուշակեղենի գործարանը, որը նրա նախաձեռնություններից մեկն է, պարզապես արտադրական միավոր չէ: Այն աշխատանքի նկատմամբ վերաբերմունքի արտահայտություն է: Այստեղ որակը ոչ թե պահանջ է, այլ՝ սկզբունք: Եվ պատահական չէ, որ այդ ձեռնարկությունը արժանացել է լայն տարածաշրջանային գնահատականի:
Սակայն նյութական հաջողությունը երբեք չի դարձել վերջնական նպատակ:
2004 թվականից ներգրավվելով քաղաքական եւ հասարակական կյանքում, Կամո Հայրապետյանը ընտրել է այն ճանապարհը, որը պահանջում է ոչ միայն կարողություն, այլ նաեւ ներքին դիմադրություն: Քաղաքական դաշտը միշտ չէ, որ բարենպաստ է ազնիվ աշխատանքի համար, բայց նա կարողացել է պահպանել իր սկզբունքները՝ միաժամանակ ստանալով մարդկանց վստահությունը:
Տարիներ շարունակ ընտրվելով ՌԴ Կրասնոդարի երկրամասի Արմավիրի քաղաքային դումայի պատգամավոր՝ նա հաստատել է մի պարզ ճշմարտություն՝ վստահությունը հենց այնպես չի տրվում, այն պետք է վաստակել ու պահպանել:
Սակայն նրա գործունեության ամենակարեւոր փուլերից մեկը սկսվեց 2020 թվականին, երբ ստանձնեց Ռուսաստանի հայերի միության Կրասնոդարի երկրամասային բաժանմունքի ղեկավարի պատասխանատու պարտականությունը:
Այստեղ արդեն խոսքը միայն կազմակերպչական աշխատանքի մասին չէ: Խոսքը համայնքի ճակատագրի մասին է:
Կրասնոդարի երկրամասը Ռուսաստանի ամենաբարդ եւ բազմաշերտ տարածաշրջաններից է: Բազմազգ, բազմամշակույթ եւ բազմակարծիք, հաճախ նաեւ հակասություններով լի այս միջավայրում ոչ միայն գոյատեւել, այլեւ կազմակերպել համայնք՝ պահանջում է բացառիկ կարողություններ:
Այստեղ հեղինակություն ձեռք բերելը դժվար է, իսկ այն պահպանելը՝ առավել եւս:
Եվ հենց այս բարդ իրականության մեջ է, որ Կամո Հայրապետյանին հաջողվել է անել ամենադժվարը՝ արժանանալ մարդկանց վստահությանը: Տարբեր մտածողության, տարբեր խառնվածքի, տարբեր աշխարհայացքների տեր մարդկանց:
Նրա ղեկավարությամբ ձեւավորվել է մի համակարգ, որտեղ հայ համայնքը ոչ միայն կենսունակ է, այլեւ՝ գործում է, զարգանում եւ ներկայանում որպես կազմակերպված ուժ:
Ռուսաստանի հայերի միության Կրասնոդարի բաժանմունքը բնականաբար համագործակցում է պետական կառույցների հետ, իրականացնում կրթական եւ մշակութային ծրագրեր, զարգացնում կապերը երիտասարդական կենտրոնների, բուհերի, կազակական միավորումների, «Յունարմիա» շարժման, «Միացյալ Ռուսաստանի երիտասարդական թեւի» եւ «Հայրենիքի պաշտպաններ» պետական հիմնադրամի հետ: Կամո Հայրապետյանը նաեւ հանդիսանում է Կրասնոդարի նահանգապետի խորհրդի անդամ՝ միջէթնիկ հարաբերությունների եւ կրոնական կառույցների հետ համագործակցության հարցերով, ինչը բարձրացնում է համայնքի հեղինակությունը տարածաշրջանում:
Կիրակնօրյա դպրոցներ, մշակութային կենտրոններ, երիտասարդական ծրագրեր, փառատոններ, գիտաժողովներ՝ այս ամենը պարզապես միջոցառումներ չեն: Դրանք ինքնության պահպանման մեխանիզմներ են:
Քանի որ ինքնությունը պահվում է ոչ թե հայտարարություններով, այլ՝ ամենօրյա աշխատանքով:
Կամո Հայրապետյանի գործունեության մեջ առանձնահատուկ տեղ ունի բարեգործությունը:
Բայց սա եւս պետք է հասկանալ ճիշտ: Դա ոչ թե ցուցադրական քայլ է, այլ՝ ներքին պահանջ:
Օգնել մանկատանը, դպրոցին, հիվանդանոցին, աջակցել մարդուն՝ դժվար պահին, նրա համար սովորական գործողություն է: Ոչ թե որովհետեւ պետք է, այլ որովհետեւ այդպես է ճիշտ:
Արմավիրում եկեղեցու վերականգնումը, բժշկական սարքավորումների տրամադրումը, կրթական եւ մշակութային ծրագրերի աջակցությունը՝ այս ամենը միեւնույն մտածողության դրսեւորումներ են:
Ապրելով եւ արժանապատիվ գործունեություն ծավալելով հայրենիքից հեռու՝ մեր հայրենակիցը հատուկ ուշադրություն է դարձնում նաեւ պատմական հիշողության պահպանմանը:
Հուշարձաններ, կիսանդրիներ, ժամանակի փոշուց վեր հանված ու վերականգնված գերեզմանոցներ՝ դրանք պարզապես քարե կառույցներ չեն: Դրանք հիշողության լուռ, բայց խոսուն վկաներ են:
Եվ երբ երիտասարդը կանգնում է տվյալ հուշարձանի դիմաց, նա միայն անցյալը չի տեսնում: Նա ճանաչում եւ հասկանում է իր տեղը այդ պատմության մեջ:
Կամո Հայրապետյանի համար սա սկզբունքային հարց է:
Կամո Հայրապետյանը մեծ կարեւորություն է տալիս նաեւ Կրասնոդարի միջէթնիկ խաղաղությանը՝ համոզված լինելով, որ բազմազգ տարածաշրջանում համերաշխությունը ձեռք է բերվում փոխադարձ հարգանքով: Նրա խոսքով՝ յուրաքանչյուր փոքր ժողովուրդ արժանի է հարգանքի, եւ երբ փոքրերը հարգված են, մեծ համայնքները դառնում են էլ ավելի ուժեղ:
Նույն սկզբունքայնությամբ է նա մոտեցել նաեւ համազգային խնդիրներին: Արցախի ծանր օրերին, ինչպես նաեւ հետագա շրջանում, նրա նախաձեռնությամբ կազմակերպվել է մարդասիրական զգալի օգնություն: Տասնյակ միլիոնների հասնող աջակցություն՝ ուղղված կոնկրետ մարդկանց, կոնկրետ կարիքների:
Վերջին տարիներին համայնքի ուշադրության կենտրոնում է նաեւ Հատուկ ռազմական գործողության զինծառայողների եւ նրանց ընտանիքների աջակցությունը՝ հումանիտար բեռների, սննդային փաթեթների եւ բարեգործական նախաձեռնությունների տեսքով: Հատուկ ուշադրության է արժանացել նաեւ զոհված զինվորների մայրերի նախաձեռնությունը՝ ստեղծել հուշագիրք, որտեղ արդեն հավաքվել են հարյուրավոր հերոսների անուններ՝ որպես համայնքի ցավի եւ հպարտության միասնություն:
Սա այն դեպքն է, երբ հայրենիքի ցավը դառնում է անձնական պատասխանատվություն:
Եվ, թերեւս, այստեղ է Կամո Հայրապետյանի կերպարի ամենակարեւոր առանձնահատկությունը՝ նրա աշխատանքը երբեք չի կրում ցուցադրական բնույթ:
Այն չի պահանջում աղմուկ: Այն պարզապես արվում է:
Այսօր Կրասնոդարի երկրամասում ապրող հայությունը կայացած ու կազմակերպված համայնք է: Բայց այս արդյունքը ինքնաբերաբար չի ձեւավորվել: Այն կառուցվել է տարիների ընթացքում՝ հետեւողական աշխատանքի շնորհիվ:
Եվ եթե այդ համայնքն այսօր ունի իր ձայնը, իր տեղը եւ իր արժանապատվությունը, ապա այդ ճանապարհի կարեւոր մասնակիցներից մեկը Կամո Հայրապետյանն է:
Ժամանակը չափվում է տարիներով, իսկ կյանքը՝ գործով:
Կամո Հայրապետյանի 60 տարիները հենց այդպիսի կյանքի արտահայտությունն են՝ լուռ, հետեւողական, բայց տեսանելի արդյունքներով:
Եվ երբ մարդը կարողանում է իր շուրջը միավորել մարդկանց, ստեղծել համակարգ եւ ստեղծել արժեք, նրա տարիքը դառնում է ոչ թե թիվ, այլ՝ ճանապարհ:
Իսկ վերջում մնում է ոչ թե անցած տարիների թիվը, այլ այն, թե ինչ արժեք է մարդը թողել իր հետեւից:
Սրտանց շնորհավորում ենք Կամո Հայրապետյանին հոբելյանի առթիվ՝ մաղթելով առողջություն, ներքին ուժ, անսպառ եռանդ եւ նոր հաջողություններ՝ ի բարօրություն համայնքի, ժողովրդի եւ հայրենիքի:
ԳՈՀԱՐ ԲՈՏՈՅԱՆ
ՌԴ-ում «ԱԶԳ»-ի հատուկ թղթակից
