2023 թվականի առաջին մտորումս վերնագրել էի «Թող ամեն մարդ իր գործով զբաղվի» խոսքերով: Լսելով իշխանություն կրողներին փորձ է արվում համոզել, որ տնտեսության ոլորտում ինչ-ինչ ցուցանիշների աճը մեր մարդկանց ակնկալիքների իրականացմանն է ուղղված: Ավաղ, վիճակը միանշանակ այդպիսին չէ, քանզի ՀՀ գործադիրի ղեկավար վարչապետն անձամբ է հայտարարել, որ բարեփոխումներին խոչընդոտում է պետական ապարատը, կաշառքի ու կոռուպցիայի դրսեւորումները շարունակվում են,աննախադեպ աճում է պետական պարտքը, արտահանվող ոլորտում զգալի է պատրաստի արտադրանքի վերաարտահանումը, 170 հազար նոր աշխատատեղերի մասին հաղորդումն էլ ընդամենը ստվերից հանված աշխատատեղերն են… Մի խոսքով, ՀՀ տնտեսություն որպես զարգացման երաշխիք՝ գրեթե չկա, որի հիմնարար ապացույցներից է, ասենք, 7 մլրդ կվատժամ էլեկտրաէներգիայի տարիներ շարունակվող արտադրությունը, քանզի Երկիր մոլորակի որեւէ անկյունում է ապացուցված, որ տնտեսական աճը ձեռք է բերվում էլեկտրահզորությունների միջոցով ամեն ինչ շարժելու շնորհիվ:
Այս իրավիճակում ՀՀ կառավարությունը արտառոց մի որոշում ընդունեց, կապված երկրում տնտեսական բարդ ապրանքների արտադրության հետ: Թե ի՞նչ է հասկացվում նման ձեւակերպման տակ, իրոք դժվար է ենթադրել, քանզի մեզանում անգամ ամենապարզ էլեկտրաթեյնիկի ու արթուկի արտադրություն գոյություն չունի, չխոսելով տասնյակ թե հարյուրավոր այլ արտադրատեսակներից, որոնք ներմուծում ենք: Եզակի բացառություն էր թերեւս շքեղ մարդատար ավտոմոբիլների ի հայտ գալը, որն ընդամենը հավաքման միջոցով իրականացվեց եւ ընդամենը… 8 հատ: Այսօրինակ ոլորտներում իրոք դժվար է ակնկալել, որ ինչ-որ մի պետական կառույցում ՀՀ տնտեսության կայացման առումով դրական գործընթացներ կսկսվեն: Ասենք` երբեմնի հզոր էլեկտրալամպերի գործարանում արտադրական շինությունները դեռեւս կանգուն են, նեղ մասնագիտությունների տիրապետող կադրերը մոտակա բնակելի զանգվածներում են ապրում, մնում է ժամանակակից էլեկտրալամպերի արտադրության գործնական աշխատակարգ կազմել եւ միլիոնավոր արտադրանքի թողարկում սկսել: Նշեմ, որ ասվածը տասնյակ մարդկանց ցանկությունն է, որի իրականացումը պետք է որ բարդ խնդիր չլինի նախարարությունների կադրերի ու մասնագետների համար, որոնք թե՛ գործընթացների են տիրապետում, թե լեզուների ու համակարգչային ունակությունների: Եվ հարցը՝ արդյո՞ք նման ցանկություն-պահանջը խնդիր է տիեզերքում արբանյակ ունեցող երկրի մասնագիտական ներուժի համար, հնչում է ինքնաբերաբար: Չէ՞ որ այն իրական աշխատատեղեր է ենթադրում, միլիոնավոր էլեկտրալամպերի վաճառք թե՛ ներքին շուկայում, թե՛ հարեւան պետություններում, նաեւ դրական միջավայրի ձեւակերպում Հայաստանի հանրապետության հանդեպ…
Ավաղ, օրեր առաջ ՀՀ տնտեսությունը հերթական փորձության ենթարկվեց: Սա, ինչ-որ առումով գուցե տնտեսության հանդեպ լիարժեք դիտարկում չհամարվի, այսուհանդերձ արժանի է քննարկման: Ամանորյա այս օրերին պարզվեց, որ մեր հիմնական առեւտրային գործընկեր Ռուսաստանի դաշնությունում հավկիթի պակասորդ կա: Ըստ ՌԴ հեռուստաընկերությունների հաղորդումների, բացը լրացնելու անմիջական առաջարկ արեցին մեր տարածաշրջանի երկու անբարյացակամ երկրները, մեկը` միլիարդավոր քանակներով ձու արտահանելով, մյուսը` 1.2 մլրդ արտահանումով, որն արդեն իրականացրել է: Անշուշտ կլինեն ՀՀ պաշտոնյաներ, որոնք կհիշեն ձվի մեջ մազ փնտրելու ասույթը, որը երկրի տնտեսության կայացմամբ շահառու քաղաքացիս ուղղորդում է դեպի մեր տնտեսությունը:
Լավատեսության տրվելը թերեւս ակնկալենք 2024 թվականից: Թող գալիք տարին դառնա մեր ցանկությունների իրական իրականացման տարի, քանզի հայաստանաբնակն արժանի է բարեկեցիկ առօրյայի ու կյանքի:
Հավերժություն հայոցս, եւ Աստված մեզ ապավեն:
ԳԵՂԱՄ ՔՅՈՒՐՈՒՄՅԱՆ
