«Մատեան հիշատակի». գրող, հրապարակախոս, հասարակական գործիչ, Սփյուռքը Հայաստանին կամրջող ամենաազդեցիկ ու ականավոր հայերից մեկի՝ Երվանդ Ազատյանի մահից 3 տարի անց հրատարակվել է նրան նվիրված ժողովածու։
Գրքի շնորհանդեսը տեղի ունեցավ Թեքեյան կենտրոնում։
«Մատեան հիշատակի» գրքի շնորհանդեսին ցուցադրվեց Երվանդ Ազատյանի կյանքն ու գործունեությունը ներկայացնող «Հայրենիքի և Սփյուռքի միջև» փաստավավերագրական ֆիլմը, որը նույնպես նվիրված է մեծ հայի հիշատակին։
Երվանդ Ազատյանը Բեյրութում հիմնադրել է «Զարթոնք-սպորտ» շաբաթաթերթը։ Կահիրեում «Արև» օրաթերթի խմբագիրն է եղել, Բոստոնում՝ «Պայքարի» վարիչ-տնօրենը, «Արմինիըն միրըր-սփեքթեյթըր»-ի սյունակագիրն ու խմբագիրը, Մոնրեալի «Ապագա» շաբաթաթերթի, «Նյու Յորքի «Արարատ» անգլերեն հանդեսի, Երևանում՝ «Ազգ» օրաթերթի, Բեյրութի «Կամար» գրական հանդեսի համահիմնադիրն ու հոդվածագիրը։
Նրան ճանաչել են աշխարհահռչակ մտավորականներ, արվեստագետներ, քաղաքական գործիչներ, դիվանագետներ, երկրների ղեկավարներ։ Անչափելի է Երվանդ Ազատյանի գործունեության շրջագիծը, նրա ծանոթության ու մտերմության միջավայրն ընդգրկում է մոլորակի բոլոր աշխարհամասերը։
1500-ից ավելի խմբագրականներ է գրել, բազմաթիվ գրքեր։ Նրա վերլուծական միտքը, դիպուկ խոսքն ընդգրկել են քաղաքական, հասարակական, գրական, մշակութային բոլոր ոլորտները։
«Մատեան հիշատակի» գրքում ընդգրկված են ոչ միայն հիշողություններ, պատմություններ, հրաժեշտի խոսքեր, այլ նաև Երվանդ Ազատյանի բազմաշերտ գործունեության, հարուստ ճանապարհի մասին վկայող լուսանկարներ։
Երվանդ Ազատյանը Սփյուռքում՝ Հայաստանի և Հայաստանում՝ Սփյուռքի բաբախող սիրտն էր։ Ապրելով օտար երկրներում՝ նա ձեռքը միշտ պահում էր Հայաստանի զարկերակի վրա։ Իր անձնվիրությունը, անշահախնդիր սերը միշտ արտահայտել է բարեգործություններով, զանազան նախագծեր իրականացնելով։
Երվանդ Ազատյանի մտերիմների, նրա ընկերակցությունը, ջերմությունն ու տիեզերական սերը վայելած մարդկանց սրտի խոսքն է ամփոփված «Մատեան հիշատակի» գրքում, որը կազմվել և հրատարակվել է Թեքեյան մշակութային միության հայաստանյան և Սփյուքի գործիչների նախաձեռնությամբ և ջանքերով։
Այն հարգանքի տուրք, նվիրումի ու գնահատանքի արտահայտություն է, որով հոդվածագիրները, ցավակցագրերի հեղինակները հրաժեշտի խոսք են ասել մեծ հային, անվանի մտավորականին։ Բայց այդ խոսքը ցավով չի թաթախված, այլ լուսավոր, բարի, ջերմ հիշողություններով, Երվանդ Ազատյանի պատգամներով, Հայաստանը մանրամասնորեն սիրող ու ճանաչող նրա տեսակով։
Երվանդ Ազատյանի անվան հետ են կապվում հայանպաստ բազմաթիվ ծրագրեր։ Նա ղեկավարել է Ազգային հերոս Ալեք Մանուկյանի գրասենյակը։
Երվանդ Ազատյանն Ալեք Մանուկյանի հետ բառացիորեն փրկել է Երուսաղեմի Հայոց պատրիարքության մատենադարանից գողացված և «Սոթբիս» աճուրդում վաճառվող հայկական ձեռագրերն ու Թորոս Ռոսլինի 5-6 նկարները։
Բազմաթիվ են այսպիսի պատմությունները, որոնք պատիվ կբերեին յուրաքանչյուրին։ Բայց նա ամեն ինչ անում էր աննկատ, առանց իր բարի գործերի մասին խոսելու, ակնարկելու։
Նրա համար կարևորը արդյունքն էր, ոչ թե իր անունը։
Երվանդ Ազատյանի նվիրվածությունը Հայաստանին, Հայկական Սփյուռքին, համայն հայությանը մեկ անուն ունի՝ լուռ սեր։
