Փետրվարի 21-ը՝ Մայրենի լեզվի միջազգային օրը, մեզ համար առիթ է ինչպես ավելի քան հինգհազարամյա մեր լեզվի արժանիքները վերհիշելու, չմոռանալու, այնպես էլ խոսելու նրա առջեւ այսօր ծառացած մարտահրավերների, դրանց հաղթահարման խնդիրների մասին:
Հայոց լեզուն, մեսրոպյան գիրը մեր մշակութային ամենամեծ, աստվածատուր ժառանգությունն են՝ բացառիկ ու անմրցելի: Եվ Մեսրոպ Մաշտոցը մեր երկրորդ աստվածն է, ամենահայը, ամենահայրը, մեր մշակույթի ամենամեծը: Այս մտքերով սկսեց իր բանախոսությունը լեզվաբան Մարիետա Խաչատրյանը՝ հանդես գալով օրվա առիթով Ռամկավար Ազատական կուսակցության Շիրակի մարզային գրասենյակում կազմակերպված հանդիպման ժամանակ: Պահել հայոց լեզուն անաղարտ՝ նշանակում է զրուցակից մնալ Կատարյալին: Աղավաղել այդ լեզուն՝ նշանակում է ինքդ քեզ դատել, ասաց նա: Այսօր մեր լեզուն աղավաղվում է, գործածվում են սխալ բառակազմական, շարահյուսական կառույցներ, ոչ հայերեն մտքեր, եւ այս վիճակը հաղթահարելու հարցում պարտք ունենք բոլորս՝ ուսուցիչները, դասավանդողները, լրագրողները, ծնողները: Մինչդեռ մեր նարեկված, էպոսված, Թումանյան ունեցող, Տերյան ու այլ մեծեր ունեցող մեր լեզուն այսօր, օրինակ, հավաքել-մտցրել են շտեմարաններ եւ երեխային պարտադրում են այդ շտեմարաններն անգիր անել: Կորչում է հայոց լեզուն, Մաշտոցը փոխանակ պաշտելի լինի, ատելի է դառնում…
«Կարծում եմ, որ այսօր մենք ընդհանրապես պետական քաղաքականության մեջ պետք է մեր լեզվին եւ լեզվամտածողությանը ուշադրություն դարձնենք: Որովհետեւ շատ հաճախ խոսում են հայերեն, բայց ոչ հայեցի, ու դա համընդհանուր է. դպրոցում է, դպրոցից դուրս է, պետական հաստատություններում է, եւ պետք է կարողանանք ազգովին պայքարենք այս աղետի դեմ»,- սա էլ միջոցառմանը ներկա եղած մարզպետ Նազելի Բաղդասարյանի ուշագրավ արձանագրումն էր: Նույնիսկ այս տեխնոկրատ ու գլոբալացող աշխարհում, նկատեց նա, մենք պետք է մեր լեզուն, մեր մշակույթը պահենք մեր մեջ: Մենք մեր պետության քաղաքացին կլինենք այն ժամանակ, երբ մեր արժեքները կարողանանք պահպանել ու իսկապես արժեւորել: Այստեղ է, որ քաղաքացին կտարբերվի հպատակից:
Բեմադրիչ, դասախոս, ՀՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ Սիրանուշ Ղուկասյանը պատմեց, որ մի ժամանակ գրիչ ու տետր առած՝ նստում էր հեռուստացույցի առաջ ու եթերի լեզվական սխալներն էր գրի առնում: Բայց շուտով տեսավ, որ սիրտը հիվանդացավ, այնքան շատ էին սխալները: Ի թիվս այլ բաների, արվեստագետը կոչ արեց պահել ու պահպանել Գյումրվա բարբառը, որը կոլորիտ է բերում եւ, բացի այդ, դրա մեջ կա նաեւ ավելի ճիշտ հայերեն: Իսկ որպես մեր լեզվի հարուստ շտեմարան, ամեն ինչ պետք է անել նաեւ, որ դպրոց մտնի գրաբարը:
Այս հանդիպում-հանդիսությանը բոլորի շուրթերից հաճելիորեն հնչում էր ճիշտ ու գեղեցիկ հայերենը: Այդ առթիվ իր գոհունակությունն ու ելույթ ունեցող երախտավորների առջեւ իր հարգալից խոնարհումը հայտնեց նաեւ հեռուստալրագրող, «ՑԱՅԳ» մարզային հեռուստաընկերության լուրերի բաժնի տնօրեն Ալլա Բաղդասարյանը: Ավելի քան 30-ամյա այս հեռուստատեսությունում հետամուտ են անաղարտ պահելու մեր լեզուն: Այդ լեզուն էլ պարտավոր ենք ծառացած մարտահրավերների պայմաններում պահպանել ու փոխանցել մեր սերունդներին՝ իբրեւ մեր ազգապահպան մեծագույն գանձը:
Գեղեցիկ միջոցառման մասնակիցներն այդ գործին լծված շիրակցի մոտ երկու տասնյակ մտավորականներ էին՝ ճանապարհ անցած ուսուցիչներ, դասախոսներ, գրականության, թատրոնի մարդիկ, լրագրողներ: Նրանք պարգեւատրվեցին «Մայրենին անաղարտ պահելու համար» ՌԱԿ Կենտրոնական վարչության շնորհակալագրերով եւ ստացան մեկական նվեր գիրք: Այս ձեռնարկը, ինչպես հայտնեց կազմակերպիչը՝ ՌԱԿ մարզային կառույցի ղեկավար Հովիկ Կարապետյանը, լինելու է շարունակական, ամենամյա:
ԳԵՂԱՄ ՄԿՐՏՉՅԱՆ
Շիրակ
